cover image

Çocuklarınızı korumak için siz de “teknoloji kurdu” olun

Anadolu Sağlık Merkezi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Psikiyatrist Dr. Zafer Atasoy, çocukları sanal dünyanın zararlarından korumak için, ebeveynlerin de “teknoloji kurdu” olması gerektiğini söylüyor.

Sabah uyandıklarında yüzlerini yıkamadan e-postalarını kontrol eden, arkadaşlarıyla yüz yüze değil, web üzerinden iletişimi tercih eden, sosyal paylaşım sitelerindeki yüksek arkadaş sayısı ile mutlu olan ve her duygusunu “durum güncellemesi” sayesinde tüm dünya ile paylaşan Z kuşağı çocukları, hızlı öğrenme becerileriyle de ebeveynleri şaşırtıyor. Dünyada cep telefonu ve internet olmayan günleri hiç yaşamamış olan bu çocuklar, bir yandan yetişkinlerin takip etmekte zorlandığı beceriler kazanırken, diğer yandan uçsuz bucaksız bir sanal dünyanın içine düşüyorlar. Anne babaların “Çocuğum güvende mi?” endişesi de bu aşamada başlıyor. Z kuşağı çocukları, teknolojinin sunduğu imkânlarla sınır tanımaz bir şekilde dünyayı keşfedip, her türlü bilgiye kolaylıkla ulaşabiliyor. Çocuklar diğer yandan bilgi kirliliğine ve sanal istismara maruz kalabiliyor. Günümüz çocukları elektronik ortamlarda boğulup insan ilişkilerinden kopuyor. Bu nedenle hızla büyüyen sanal ortamın üzerinde durmak gerekiyor.  

Ergenlik dönemine kadar teknolojinin kontrol sizde olsun  


Her ne kadar teknoloji alanında çok şey biliyor olsalar da gençler ve çocuklar sanal ortamda art niyetli insanlara karşı korumasız kalıyor. Bu nedenle yetişkinlerin de teknolojiyi yakından takip etmesi gerekiyor. Çünkü bir çocuk cep telefonunu ya da bilgisayarı anne babasından daha iyi kullanırsa, bu aletler bir süre sonra sadece onun oluyor. Bir bilgisayar ya da telefon ekranı, televizyondan farklı olarak bireysel bir araç olmasına rağmen ergenlik dönemine kadar aile tarafından kontrol edilmesi gerekiyor. Bu kontrol de ancak o cihazı kullanmayı bilmekle mümkün. Anne baba çocuğun kullandığı cihazların dilinden anlayınca, onun hangi siteleri gezdiğini, hangi oyunları oynadığını, kimlerle sohbet ettiğini kolaylıkla izleyebiliyor.  

Çocuklarınıza güven tesis edin  


Ebeveynlerin, bilgisayar başında çocuklarıyla beraber vakit geçirmesi, web sayfalarında beraber gezmesi gerekiyor. Böylece, bazı konulardaki rahatsızlıklar bu sırada çocuğa aktarılabilir. Çocukla yetişkinin arasında güven bağı oluşması, çocuğun bilgi saklama olasılığını da azaltıyor. Aslında bir iletişim aracı olması nedeniyle, çocuğu ekran başında yalnız bırakmak onları yabancılara emanet etmek anlamına geliyor. Bu nedenle ön ergenlik dönemi olan 12-13 yaşına kadar çocukların teknoloji ile ilişkisinde ona destek olmak ebeveynlerin görevlerinden biri. Ergenlik döneminde ise devreye daha çok arkadaş ilişkileri girmeye başladığı için, bu tür kontrollerde daha dikkatli olunması, özgürlük ve mahremiyet alanının genişlemeye başladığının unutulmaması gerekiyor.  

Tek televizyon iletişimi güçlendirir  


Televizyonu birlikte izlemek, çocuğun yalnız izlemesinden daha faydalı görülüyor. Evde tek bir televizyon bulunması, aile fertlerinin ekrandaki konu hakkında ortak değerlendirme yapması, yetişkinlerin ortak ahlaki, ekonomik, dini, siyasi duruşlarını çocuğa aktarmaları ve onunla iletişimi için çok yararlı oluyor. Online iletişimi tercih eden çocuklara, yüz yüze iletişim keyfini yaratacak fırsatlar sunmak önem taşıyor. Örneğin oyun konsolunda futbol oynayan çocukların, sahada arkadaşlarıyla top oynaması onların sosyalleşmesine olanak sunuyor. Teknoloji artık vazgeçilmez bir ihtiyaç ancak dengede tutulması da elzem. Aile içinde ebeveynler ve çocuklar arasında iyi bir iletişim ve huzurlu bir ortam olması da önem taşıyor. Huzursuz bir ortamda çocuklar kendi içine kapanarak bilgisayar başında vakit geçirmeyi tercih ediyor.