cover image

Güneş koruyucu seçerken dikkat edilmesi gerekenler

Zararlı etkileri nedeniyle güneşten korunma büyük önem taşıyor. Peki, güneşten korunmada stratejik öneme sahip güneş koruyucuları seçerken nelere dikkat etmeli, bu ürünleri nasıl kullanmalı? Anadolu Sağlık Merkezi Deri Hastalıkları Uzmanı Dr. Sadiye Kuş ve Anadolu Sağlık Merkezi Deri Hastalıkları Uzmanı Dr. Figen Akın, güneş koruyucu seçimi konusunda önemli bilgiler veriyorlar. 

Güneş koruyucu seçerken dikkat edilmesi gerekenler

Güneş koruyucu bir ürün alırken içeriğinde nelerin olmasına dikkat etmeliyiz?  


En az 15 koruma faktörlü ürünler tercih edilmeli. Ancak SPF’nin sadece UVB ışınlarına karşı koruma için bir ölçü olduğu unutulmamalı. Kullanacağınız güneş koruyucusunun deri yaşlanmasında, güneş yanıklarında ve kanser oluşumunda etkili olan UVA ışınlarına karşı da etkili olabilmesi için geniş spektrumlu bir ürün olması yani 15’in üzerinde SPF’ye ek olarak içeriğinde oxybenzophenone, avobenzone, Mexoryl SX, Mexoryl XL, Tinasorb M, Tinasorb S, titanium dioksid ve zinc oksid aktif maddelerinden bir ya da birkaçının bulunması da önemli.  

Cilt tipine göre güneş kremleri  


Güneşten koruyucu ürünlerin cilt tipine uygun olması da önemlidir. Yağlı ciltlerde losyon, kuru ciltlerde ise krem formları tercih edilmelidir. SPF miktarı ise ten renginin açıklığına ya da koyuluğuna göre belirlenmelidir. Suya dayanıklı ürünler kullanılarak 3–4 saatte bir kullanım tekrarlanmalı ancak bu ürünlerin siyah nokta ve akne yapıcı etkileri olabildiğinden aşırı kullanımdan kaçınılmalıdır. Güneşten koruyucu ürünlerin paraben (koruyucu kimyasal) içermemesine de özellikle dikkat edilmelidir.
   

Güneş koruyucular nasıl kullanılmalı?  


Bir koruyucunun etiketinde belirtilen UV koruma özelliği kadar önemli olan bir nokta da o koruyucunun gerçek hayatta kişilerin kullanımı sırasında göstereceği UV koruma performansıdır. Bunu belirleyen iki önemli etken ise “güneş koruyucunun yeterli miktarda uygulanması” ve “gerekli sıklıkta tekrarlanması”.  

Güneş kremi ne kadar sürülmeli?  


Yapılan çalışmalarda, güneş koruyucu kullananların bu ürünleri gerekenden daha az miktarda uyguladığı görülüyor. Ayrıca sırt, boynun iki yanı, kulaklar, el ve ayak sırtları, göz etrafı ve dudaklar sıklıkla güneş koruyucunun kullanılması gerekenden az olarak uygulandığı ya da tümüyle atlandığı bölgeler. Güneş koruyucular, deri yüzeyine santimetrekareye 2 mg gelecek şekilde uygulanmalı. Daha az kullanıldığı takdirde koruma oranı düşüyor. Bunun için de uygulaması için pratik bir yöntem öneriliyor: Yüz, boyun ve tek kol için her bir alana en az yarım tatlı kaşığı; gövde, ön yüz, arka yüz, tek bacak için en az birer tatlı kaşığı.  

Güneş koruyucu ne zaman sürülür?  


Güneş koruyucular, güneşe çıkmadan 15-30 dakika önce sürülmeli dışarı çıkmadan hemen önce tekrarlanmalı. Bu uygulama, hem atlanan alan yüzeyini minimuma indirmeyi, hem de optimum güneş koruyucu miktarının kullanılmasını sağlar. Güneş koruyucular 2-3 saatte bir, ayrıca özellikle yüzme, terleme ya da havlu ile kurulanma sonrası vücuttaki güneş koruyucu miktarı azalacağı için tekrarlanmalı. Göz etrafına uygulanacak güneş koruyucular uygulama sonrası eriyip akarak göze kaçıp iritasyona yol açabileceğinden bu bölgeye stik tarzında güneş koruyucu tercih edilmeli. Geniş camlı UV korumalı güneş gözlükleri de göz çevresinin hassas derisinin güneşten korunmasında faydalı oluyor.  

Çocuklarda hangi güneş koruyucular kullanılmalı?

Ciltte bir tabaka oluşturan ve ‘fiziksel güneş koruyucular’ olarak adlandırılan koruyucular sistemik olarak emilmezler ve güneş ışığını yansıtarak etki yaparlar. Bu nedenle çocuklarda fiziksel güneş koruyucular kullanılmalıdır. Çocuklar için geniş bir yüzeye etki eden renksiz sprey formların kullanılmasına, ürünlerin parfüm ve paraben içermemesine de dikkat edilmesi gerekir. Yetişkinlerde ve çocuklarda güneşe bağlı cilt kuruluklarında ise yoğun nemlendiricilerin (üre ve lipoik asit vb. içeren) güneşe çıkılmadan önce ve su ile temastan sonra kullanılması önerilir. Güneşe maruziyet sonrası basit bir kızarıklık meydana gelmişse; cilde soğuk kompresler, epitelizan kremler ve nemlendiriciler kullanılması uygundur. Eğer ciltte kızarıklık aşırı ise, su toplamaları gibi şiddetli reaksiyonlar varsa, mutlaka dermatoloji uzmanına başvurulmalıdır.