Hemen Arayın

Pandemi sürecinde çocuklu ailelere öneriler

okuyabilirsiniz.

Pandemi sürecinden en fazla etkilenenler kuşkusuz çocuklar oldu. Okullarından, arkadaşlarından ve sosyal çevrelerinden uzak kalan çocuklar yarıyıl tatilinde de her zamanki kadar özgür olamadılar. Ancak hepimizin bildiği gibi sağlık, her şeyden önemli. Pandemi şartlarında da mutlu ve keyifli vakit geçirmenin mümkün olduğunu söyleyen Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Dr. Serkan Atıcı, pandemi şartlarında özellikle de çocukların sağlık kontrollerinin aksatılmaması gerektiğine dikkat çekiyor. İşte Dr. Serkan Atıcı’nın pandemi sürecinde çocuklu ailelere önerileri...

Pandemi sürecinde çocuklu ailelere öneriler

Geçtiğimiz aylarda ilk yılını geride bıraktığımız COVID-19 pandemisi, tüm dünyada yaşamın hemen her alanını etkiledi. Bir yıllık deneyimler göstermiştir ki birtakım pediatrik faktörler nedeni ile çocukların büyük bir kısmı bu hastalığı semptomsuz (asemptomatik) ya da hafif bulgular ile atlatmaktadır. Hastalık çocuklarda genelde ağır seyretmese de, yaş gruplarına göre farklılıklar arz etmekle birlikte pediatrik yaş grubu için pandemi sürecinin getirdiği bazı olumsuz etkilerin olduğunu da söyleyebiliriz. Özellikle küçük çocuklarda rutin kontrol ve aşılama hizmetlerinin aksaması, daha büyük çocuklarda ekran başında geçirilen sürenin artması, spor yapma gibi egzersiz faaliyetlerinin azalması, beslenme ve uyku düzeninin bozulması, çocuk psikolojisinin kötü etkilenimleri (kaygılarda artış, huy değişikliği, ebeveynlere bağımlılık, sosyalleşme problemleri vb.) gibi pandemi sürecinin getirmiş olduğu sağlık sorunlarına da dikkat edilmelidir. Gerekli tedbirler alınarak doktor kontrolleri aksatılmamalı, çocukta görülen olumsuzluklar göz ardı edilmemeli, uzman kontrolünde gerekli önerilere dikkat edilmeli, gereken tedaviler uygulanmalıdır.

Hastalık bulguları olmasa da genel kontroller aksatılmamalı!

Özellikle 2 yaş altı çocuğu olan aileler pandemi döneminde büyüme gelişme takibi, aşılarının yapılması gibi rutin kontrollerine gidememişler ise pediatri uzmanları ile görüşerek çocuklarının kontrollerini yaptırmaları, varsa eksik aşılarını tamamlamaları gerekmektedir.

Çocuğunuzun astım, diyabet, doğumsal kalp hastalığı, kanser, immün yetmezlik, metabolik hastalık vb. gibi kronik hastalığı varsa ve pandemi sürecinde ilgili bölümlerdeki kontrolleri aksatılmış ise ilgili bölümler ile (çocuk alerji immünoloji, çocuk enfeksiyon hastalıkları, çocuk endokrinolojisi vb.) irtibata geçilmesi, hekimin hastayı görmek istemesi durumunda da gerekli enfeksiyon kontrol tedbirlerinin alınarak hastaneye başvurulması gerekmektedir. 

Ara tatil dönemi çocuklarda ağız ve diş sağlığına ilişkin kontrollerin, göz muayenesinin, genel pediatrik değerlendirmelerin yapılması için en uygun zamandır. Tüm bu kontroller, çocuğunuzun sağlıklı, verimli ve başarılı bir şekilde eğitimine devam edebilmesi açısından önemlidir. Düzenli sağlık kontrolleri sayesinde çocuklarda olası sağlık problemleri erken dönemde belirlenerek hem daha ciddi sorunların oluşumu önlenebilir hem de çocuğun okul başarısı artırılabilir. 

Çocukların değişen beslenme alışkanlıklarına dikkat!

Özellikle okul çağındaki çocuklarda sokağa çıkma kısıtlamalarının uygulanması, izole hayat tarzı, öğün saatlerindeki düzensizlikler, hem uzun süre evde olmanın getirdiği hem de hastalığın getirdiği stres düzeyindeki artış, yeme isteğini arttıran reklamlara maruziyet gibi faktörler sonucunda çocukların beslenme alışkanlıkları değişebilir, obezite başta olmak üzere çeşitli sağlık sorunları yaşanabilir. Doğru ve dengeli beslenme hem çocukluk çağı obezitesinden kaçınmak hem de yetişkinlik döneminde de devam edebilecek yanlış beslenme alışkanlıklarını önlemek açısından oldukça önemlidir.

Dünya Sağlık Örgütü’nün beslenme önerileri dikkate alınarak öğrencilerin hem bağışıklık sistemi hem de okul başarıları desteklenebilir. İşte ailelere birkaç öneri: 

  • Çocuklar için en iyi rol model olan ebeveynler, çocuklar için örnek beslenme davranışları sergilemeli. 

  • Öğün saatleri düzenli olmalı ve ana öğünler atlanmamalı.

  • Mevsiminde ve taze besinler tüketilmeli.

  • Haftada 1-2 porsiyon balık tüketilmeli.

  • Meyve-sebze tüketimine daha fazla dikkat edilmeli.

  • Hazır gıda tüketimi, kızartılmış ürünler ve asitli içeceklerden kaçınılmalı.

  • İmmün sistemin desteklenmesi açısından A, C, D, E vitaminleri ve demir, çinko, selenyum gibi mineralleri içeren besinlerin tüketilmeli. 

Pandemi döneminde besinler haricinde çocuklara vitamin veya mineral içeren ürünler de verilmeli mi?

Başta A, C ve D vitaminleri olmak üzere probiyotikler, selenyum, çinko ve multi vitamin-mineral takviyelerinin enfeksiyonlardan korunmaya karşı yararını gösteren çalışmalar olsa da etkisinin olmadığını gösteren çalışmalar da mevcuttur. Bu konuda uzmanlar arasında kesin görüş birliği de yoktur. Bu vitamin ve mineralleri dengeli ve sağlıklı beslenme ile sağlamaya çalışmak en ideal olanıdır. Özellikle dengeli beslenmeyen, yemek seçen, meyve-sebze tüketimi az olan, atıştırmalıklarla öğünlerini geçiren, güneşten yararlanmaları kısıtlı olan çocuklarda vitamin mineral takviyelerinin başlanılması düşünülebilir. Ancak bu takviyelerin çevreden duyularak, internetten bulunarak başlanılması yanlıştır. Yaş gruplarına göre doz farklılıkları olup uzmanlarca çocuğun durumu değerlendirilmeli ve uygun görülen doz ve içerikli takviyeler başlanılmalıdır.

Doğru beslenme kadar önemli diğer bir konu: "Çocuklarda fiziksel aktivite"

Tüm dünyayı etkisi altına COVID-19 pandemisi öncesinde parklara, spor salonlarına, aktivite alanlarına giden çocuklar maalesef artık evlerden çıkamamaktadırlar. Uzaktan eğitim uygulamasının başlaması ile de çocuklar aylarca okullarından uzak kalmışlar, çocukların en temel ihtiyaçlarından olan fiziksel aktivite ihtiyaçları kısıtlanmıştır. Çocukların hem bedensel hem de zihinsel anlamda zindelikleri için spor yapmaları, fiziksel aktivite faaliyetlerinde bulunmaları gerekir. Bu süreçte ebeveynler çocuklar için kimi zaman evde, kimi zaman da serbest saatler ve kontrol önlemleri dikkate alınarak doğada egzersiz ortamları hazırlamalıdırlar. Çocukları spora teşvik etmeli hatta onlar ile birlikte aktivite programları oluşturmalarını önermekteyiz. 

Uzun süre ekran başında kalan çocuklar ders aralarında bedeni geriye doğru hareket ettiren ve vücudu rahatlatan hareketler yapmalıdırlar. Bunlar germe egzersizleri, ip atlama, seksek oynama, hulahop çevirmek gibi hareketler olabilir.

Pandeminin çocuk psikolojisine olumsuz etkileri ve öneriler

Pandeminin çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerinden bir tanesi de psikolojik olumsuz etkilenmelerdir. Bu süreçte çocuklarda sinirlilik, sık ağlama, kaygılarda artış, içe kapanma, asosyalleşme, takıntılar, çiş kaçırma, huy değişikliği, ebeveyne bağımlılık, yalnız yatamama, yeme bozuklukları, uyku sorunları gibi psikiyatrik sorunlar gözükebilir. Bu konuda ailelere önerilerimiz ise şöyle:

  • Çocuklarınıza kaygılanmalarının veya korkmalarının çok doğal olduğunu, kaygı ve korkunun bizi korumak için vücudumuz tarafından oluşturulduğunu ve önlem almamız için yararlı olabileceğini uygun bir dil ile anlatın.

  • Çocuğun merak ettiği soruları geçiştirmeyin ve cevapsız bırakmayın.

  • Pandemi süreci ve hastalık hakkındaki doğru bilgileri güven verici, dürüst ve yaşlarına uygun bir üslup ile paylaşın.

  • Çocuğunuza çok sevildiğini ve anlaşıldığını hissettirin.

  • Maske, mesafe ve hijyen kuralları gibi kontrol önlemlerini, enfeksiyon riskini nasıl azaltarak güvende kalabileceğini net bilgiler ile anlatın. 

  • El yıkama ve hijyen gibi korunma önlemlerini abartıdan uzak, bilime uygun, doğru bilgiler ile anlatın. 

  • Çocuklara evlerinde güvende olduklarını, alınan önlemlerin koruyucu olduğunu, hastalığa karşı çaresiz olunmadığını ve yapılabilecek şeylerin olduğunu anlatın.

  • Coronavirus hastalığına (COVID-19) yakalanırlarsa çocukların hastalığı daha hafif düzeyde geçirdiğini belirtin. 

  • Çocukların önünde söylentiler ve doğrulanmamış bilgiler hakkında spekülasyon yapmaktan uzak durun; gereksiz ayrıntı vermekten ve kafa karıştırıcı sohbetlerden kaçının.

  • Haber izlemelerini sınırlandırın, korkutucu görüntüler içeren videolar ve görsellerden uzak tutun. 

  • Çocuklar istemedikleri ve hazır hissetmedikleri sürece onları konuşmaya zorlanmayın. 

  • Ders dışında da öğretmen ve arkadaşları ile mesajlaşmaları, yazışmaları, sesli veya görüntülü konuşmaları faydalı olabilir.

  • Okul saatinde uzaktan eğitimi takip etme, ödev yapma, uyku, yemek, teknoloji kullanımı, oyun oynama saatleri mümkün olduğunca sabit ve ebeveynlerin denetiminde olmalıdır.

  • Tüm bu önerilere uyulmasına rağmen çocuklarda psikolojik sorunlar oluşuyorsa aileler çocuk psikiyatrisi bölümünden profesyonel destek alabilirler.

Paylaş WhatsApp
Randevu Al 44 44 276
Uzm. Dr. Serkan Atıcı
Doktorun Biyografisini Gör

Uzm. Dr. Serkan Atıcı 2007 yılında Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesinden mezun oldu. Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesindeki uzmanlık eğitimini başarıyla tamamlayarak 2012 yılında Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları uzmanı oldu. Marmara Üniversitesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalındaki üst ihtisas (yan dal) eğitimini de başarıyla tamamlayarak Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları alanında da uzman oldu. 2015 yılında ABD-Philadelphia’da bulunan CHOP (Children’s Hospital of Philadelphia) Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları bölümünde klinik gözlemci olarak bulundu. Bu eğitimi sırasında aralarında Rotavirüs aşısı bulucularından (co-inventor) ve Vaccine kitabı yazarlarından Prof. Dr. Paul Offit gibi saygın hocalar ile çalıştı. Aynı yıl ABD-Ohio’da bulunan Nationwide Çocuk Hastanesi’nde (Nationwide Children’s Hospital) hem klinik eğitim aldı, hem de misafir araştırmacı statüsü ile moleküler araştırma faaliyetlerinde bulundu. Araştırma çalışma sonuçları New Orleans-Los Angeles da yapılan IDWeek bilimsel toplantısında sunulup, PLOS ONE tıp dergisinde de bilimsel makale olarak yayınlanmıştır. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları-Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları alanında görevini sürdürmektedir.


Randevu almak artık daha da kolay!

Apple Store ve Google Play Store’dan indireceğiniz Anadolu Sağlık Online Servisler uygulamasıyla işlemlerinizi çok daha hızlı yapabileceksiniz.

Uygulamamızı şimdi indirirseniz anında dilediğiniz doktordan online randevu alabilir, test ve görüntüleme sonuçlarınıza kolayca ulaşabilir ve geçmiş doktor ziyaretlerinizi görüntüleyebilirsiniz.

app store
google play

Öncelikle Anadolu Sağlık Merkezi olarak birinci önceliğimizin hasta/hasta yakınlarımızın ve çalışanlarımızın sağlığı olduğunu belirtmek isteriz. Bu doğrultuda, dünyadan sonra Türkiye’de de Coronavirus (COVID–19) vakası görülmesinin ardından hastalarımızı ve refakatçilerimizi korumak ve güvenliklerini en üst seviyede tutmak amacıyla hastane yönetiminin aldığı önlemler çerçevesinde hasta ziyaretlerine bir süreliğine izin verilmeyeceğini paylaşmak isteriz.

Hastanemizde yatan hastalarımıza yalnızca bir refakatçinin eşlik etmesini önemle rica ederiz.

Anlayışınız için teşekkür ederiz.