Gebelik süreci boyunca vücutta meydana gelen hormonal değişimlerin en belirgin göstergesi Beta HCG hormonudur. Döllenmeden hemen sonra yükselmeye başlayan bu hormon, hem gebelik tespitinde hem de bebeğin sağlıklı gelişiminin takibinde büyük rol oynar. Beta HCG testi sayesinde gebeliğin varlığı erken dönemde anlaşılır.
Beta HCG (Human Chorionic Gonadotropin), döllenmiş yumurtanın rahim duvarına yerleşmesinden kısa süre sonra plasenta tarafından salgılanan bir hormondur. Bu hormon, embriyonun gelişimi için gerekli progesteron üretimini destekler ve rahim ortamını gebelik için uygun hale getirir. Beta HCG gebeliğin dışında nadir durumlarda bazı tümöral hastalıklarda da yükselebilir. Bu nedenle hormon düzeyinin doğru yorumlanabilmesi için tıbbi takip gerekir.
Gebeliği doğrulamanın en güvenilir yolu Beta HCG testidir. Bu test, kandaki veya idrardaki HCG düzeyini ölçerek gebelik varlığını tespit eder. Ev tipi idrar testleri genellikle döllenmeden 10-14 gün sonra sonuç verirken, kan testi (quantitative HCG) döllenmeden 7-10 gün sonra dahi gebeliği gösterebilir.
Beta HCG testleri iki farklı şekilde yapılır:
Beta HCG değeri, laboratuvar ortamında yapılan kan testiyle belirlenir. Test sonucunda elde edilen değer, mIU/mL (mili-international unit per milliliter) cinsinden ifade edilir. Değerin yüksekliği, gebeliğin başladığını ve hormonun sağlıklı şekilde üretildiğini gösterir. Ancak tek bir test sonucu gebeliğin durumu hakkında kesin bilgi vermez. Doktorlar genellikle 48 saat arayla yapılan iki ölçümün karşılaştırmasını değerlendirir. Normal gebelikte Beta HCG düzeyi her iki günde bir yaklaşık iki katına çıkar; bu artış hızı gebeliğin sağlıklı ilerlediğinin en önemli göstergesidir.
Hamile olmayan bireylerde HCG seviyesi genellikle 5 mIU/mL’nin altındadır. Döllenme gerçekleştikten sonra değer hızla yükselir. Ancak Beta HCG seviyeleri kişiden kişiye değişebilir ve aynı haftadaki iki farklı gebelikte bile büyük farklılıklar görülebilir.
Normal gebelikte HCG artış hızı şu şekildedir:
Gebeliğin her haftasında Beta HCG düzeyleri değişiklik gösterir. Bu değişim, plasentanın gelişimi ve embriyonun büyümesiyle doğru orantılıdır. Aşağıdaki tablo ortalama değerleri göstermektedir:
|
Gebelik Haftası |
Beta HCG (mIU/mL) |
|
3. hafta |
5 - 50 |
|
4. hafta |
10 - 425 |
|
5. hafta |
19 - 7.340 |
|
6. hafta |
1.080 - 56.500 |
|
7-8. hafta |
7.650 - 229.000 |
|
9-12. hafta |
25.700 - 288.000 |
|
13-16. hafta |
13.300 - 254.000 |
|
17-24. hafta |
4.060 - 165.400 |
|
25-40. hafta |
3.640 - 117.000 |
Bu değerler yalnızca referans aralığıdır. Doktorunuz, test sonuçlarını diğer gebelik bulgularıyla birlikte değerlendirerek doğru yorumu yapar.
Beta HCG’nin normal sınırların üzerinde seyretmesi her zaman olumsuz bir durumu göstermez. Ancak değerlerin olağandan fazla artması durumunda bazı olasılıklar değerlendirilir.
Yüksek Beta HCG’nin olası nedenleri şöyledir:
Bazı durumlarda Beta HCG beklenenden düşük çıkar veya yeterince hızlı artmaz. Bu, embriyonun sağlıklı gelişmediğini ya da gebeliğin rahim dışında ilerlediğini gösterebilir.
Düşük Beta HCG’nin olası nedenleri şu şekildedir:
Bu durumda Beta HCG testi genellikle 48-72 saat arayla tekrar edilir ve ultrasonla birlikte değerlendirilir.
Beta HCG değerini birçok içsel ve dışsal etken etkileyebilir. Bu faktörlerin bilinmesi, test sonuçlarının doğru yorumlanması açısından önemlidir.
Beta HCG’yi etkileyebilen faktörler şunlar olabilir:
Dış gebelikte (ektopik gebelik) HCG hormonu üretilmeye devam eder, ancak yükselme hızı yavaştır. Normal gebelikte 48 saatte iki katına çıkması beklenirken, dış gebelikte bu artış yavaşlar veya durur.
Dış gebelik şüphesi olan kişilerde:
Tüp bebek tedavisinde (IVF), embriyo transferinden 12-14 gün sonra Beta HCG testi yapılır. Bu test, embriyonun rahme tutunup tutunmadığını gösterir. Değerin 50 mIU/mL’nin üzerinde olması genellikle pozitif kabul edilir; ancak sağlıklı gebelik için değerlerin takip eden günlerde düzenli artması gerekir.
HCG artışı yavaşsa veya düşüyorsa biyokimyasal gebelik ya da dış gebelik ihtimali değerlendirilir.
Beta HCG seviyesi, gebelik haftası ilerledikçe değişim gösterir. İlk haftalarda hızlı bir artış gözlenirken, 10. haftadan sonra hormon seviyesi yavaşça düşmeye başlar. Bu düşüş gebeliğin olumsuz seyretmesi anlamına gelmez; plasenta olgunlaştıkça HCG üretimi doğal olarak azalır.
Beta HCG testi, döllenmeden yaklaşık 10 gün sonra yapılabilir. Ancak en doğru sonuç için beklenen adet tarihinden birkaç gün sonra kan testi önerilir. Tüp bebek tedavisinde ise transferden 12-14 gün sonra test yapılır.
Evet, genellikle normaldir. Gebelik kesesi (gestasyonel kese) ultrasonla genellikle Beta HCG 1500-2000 mIU/mL seviyesine ulaştığında görünür hale gelir. Bu değerin altında kesenin görülmemesi gebeliğin erken evrede olduğunu gösterir. Ancak dış gebelik şüphesi varsa doktor seri HCG ölçümleri ve ultrasonla takip yapar.
Tek bir düşük değer gebeliğin başarısız olduğu anlamına gelmez. Önemli olan değerin artış hızıdır. Normal bir gebelikte Beta HCG 48 saatte yaklaşık iki katına çıkar. Artış hızı yavaşsa veya değer düşüyorsa, düşük riski veya dış gebelik ihtimali değerlendirilmelidir.
İkiz ya da çoğul gebeliklerde plasenta daha fazla HCG salgılar. Bu nedenle Beta HCG seviyesi, tekil gebeliklere göre 1,5-2 kat daha yüksek ölçülür. Ancak sadece bu değere bakarak ikiz gebelik tanısı koymak doğru değildir; ultrasonla doğrulama gerekir.
Gebeliğin erken döneminde HCG seviyesinin düşmesi, embriyonun gelişiminin durduğunu veya düşük gerçekleştiğini gösterebilir. Ancak bazen laboratuvar hataları da yanlış sonuçlara yol açabilir. Bu nedenle birkaç gün arayla tekrar test yapılması önerilir.
Kanda 5 mIU/mL üzerindeki değerler genellikle pozitif olarak kabul edilir. Ancak gebeliğin kesin tanısı için artış eğilimi ve ultrason bulgularının da değerlendirilmesi gerekir. 25 mIU/mL ve üzerindeki değerler güçlü pozitif sonuçlardır.
Son güncellenme tarihi: 25 Aralık 2025
Yayınlanma tarihi: 31 Mart 2023
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Op. Dr. Meltem Emine Çam
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Op. Dr. Nuri Ceydeli
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Op. Dr. Zeynep Yılmaz
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Op. Dr. Meltem Emine Çam
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Op. Dr. Nuri Ceydeli
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Op. Dr. Zeynep Yılmaz
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Hamilelikte idrar yolu enfeksiyonlarını önlemenin 10 yolu
20 Eylül 2023 Çarşamba
10 soruda Menopoz ve Menopoz Tedavisi
3 Kasım 2023 Cuma
Adeti Ertelemek Ne Kadar Doğru?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Adet Düzensizliği Neden Olur? Adet Düzensizliği Nasıl Geçer?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Adet Gecikmesi Neden Olur? Adet Gecikmesi Belirtileri Nelerdir?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Adet Öncesi Sendrom (PMS) ve Tedavisi
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Adet Söktürücü Nedir? Adet Söktürücü Bitkiler ve Çaylar
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Vajinal Akıntı Neden Olur? Vajinal Akıntı Nasıl Geçer?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar Nelerdir?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Doğum Kontrol Hapı Nasıl Kullanılır? Zararları Nelerdir?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Ertesi Gün Hapı Nedir? Nasıl Kullanılır, Yan Etkileri Nelerdir?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Genital Siğil Belirtileri Nelerdir? Genital Siğil Nasıl Geçer?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
HPV Aşısı Nedir? HPV Aşısı Yan Etkileri Nelerdir?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Spiral Nedir? Spiral Ne Zaman ve Nasıl Takılır?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Vajinal Mantar Nedir? Vajinal Mantar Belirtileri Nelerdir?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Vajinismus Nedir? Vajinismus Tedavisi Nasıl Olur?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Yerleşme Kanaması: Nedir, Nasıl, Ne Zaman Olur?
23 Ağustos 2023 Çarşamba
Yumurtalık Kisti Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
20 Eylül 2023 Çarşamba
Regl Ağrısı Nasıl Geçer? Neden Olur?
21 Eylül 2023 Perşembe
Yumurtlama Dönemi: Nedir, Belirtileri, Hesaplama Yöntemi
11 Ekim 2023 Çarşamba
Boş Gebelik Nedir, Belirtileri ve Tedavisi
11 Ekim 2023 Çarşamba
Genital Bölge Temizliği
11 Ekim 2023 Çarşamba
Hamilelikte (Gebelikte) Cinsellik Nasıl Olmalıdır?
11 Ekim 2023 Çarşamba
Herpes Virüsü Nedir, Belirtileri, Bulaşıcılığı ve Tedavisi
9 Kasım 2023 Perşembe
Çikolata kisti neden olur? Belirtileri nelerdir?
9 Kasım 2023 Perşembe
Doğumsal Anomaliler
29 Kasım 2023 Çarşamba
Polikistik Over Sendromu (PCOS) Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
12 Aralık 2023 Salı
Prenses Doğum (Epidural Normal Doğum) Nedir?
12 Aralık 2023 Salı
Servikal Serklaj Nedir?
9 Şubat 2024 Cuma
Vajina Kaşıntısı Neden Olur? Vajina Kaşıntısına Ne İyi Gelir?
17 Nisan 2024 Çarşamba
Hamilelikte Mide Yanması Neden Olur? Nasıl Geçer?
17 Nisan 2024 Çarşamba
Östrojen Nedir? Östrojen Hormonu Nasıl Arttırılır?
7 Haziran 2024 Cuma
Rahim Kanseri Nedir? Rahim Kanseri Belirtileri Nelerdir?
7 Haziran 2024 Cuma
Jinelolojik Kanserlerde Erken Tanının Önemi
5 Eylül 2024 Perşembe
Prolaktin Nedir? Prolaktin Yüksekliği Nedenleri Nelerdir?
10 Eylül 2024 Salı
Robotik Miyom Ameliyatı Nedir? Nasıl Uygulanır?
12 Kasım 2024 Salı
Hamilelik Testi (Gebelik Testi) Nasıl ve Ne Zaman Yapılır?
28 Ocak 2025 Salı
Normal Doğum (Vajinal Doğum) Nedir? Normal Doğum Nasıl Yapılır?
27 Şubat 2025 Perşembe
Düşük Nedir? Düşük Belirtileri Nelerdir, Neden Düşük Yapılır?
6 Mart 2025 Perşembe
Sağlıklı Gebeler Mutlu Bebekler
7 Mart 2025 Cuma
Bartholin Kisti Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
18 Haziran 2025 Çarşamba
Ataşehir’de Gebeliğe Sağlıklı Bir Başlangıç: Gebe Okulu Etkinliği
23 Eylül 2025 Salı
Regl Nedir? Regl Belirtileri Nelerdir?
23 Eylül 2025 Salı
Dış Gebelik Nedir? Dış Gebelik Belirtileri Nelerdir?
23 Eylül 2025 Salı
Hamilelik Belirtileri Nelerdir, Ne Zaman Başlar?
23 Eylül 2025 Salı
Hamile Nasıl Kalınır?
23 Eylül 2025 Salı
Rahim Duvarı Kalınlaşması Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
24 Eylül 2025 Çarşamba
Mastit Nedir? Mastit Belirtileri Nelerdir?
1 Ekim 2025 Çarşamba
4 Ekim Gebe Okulu: Sağlıklı Gebelik, Mutlu Bebekler
7 Ekim 2025 Salı
HELLP Sendromu Nedir? HELLP Sendromu Belirtileri Nelerdir?
8 Ekim 2025 Çarşamba
Turner Sendromu Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
4 Kasım 2025 Salı
Menopoz Nedir? Menopoz Belirtileri Nelerdir?
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Bunları da oku
Doktorlar
Kişisel Verilerin İşlenmesi:
Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti:
ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin, tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.
