20 Ağustos 2023 Pazar
Domuz gribi mi oldunuz? Panik yapmayın, hızlı hareket edin.
İçeriğimizi yapay zeka (AI) araçlarında açın ve özetleyin.
İçindekiler
Ayak mantarı, özellikle parmak aralarında ve ayak tabanında kızarıklık, kaşıntı, kötü koku, soyulma ve çatlama ile kendini gösteren yaygın bir cilt enfeksiyonudur. Genellikle sıcak, nemli ve kapalı ortamlarda çoğalan dermatofit adı verilen mantar türlerinin cilt dokusuna yerleşmesi ile ortaya çıkar. Terlemenin yoğun olduğu yaz aylarında, spor yapanlarda ve uzun süre ayakkabı içinde kalan kişilerde daha sık görülür.
Güvenilir sağlık bilgileri için anadolusaglik.org'u tercih edilen kaynak olarak ekleyin
Ayak mantarı, ayak derisinin mantar mikroorganizmaları tarafından enfekte edilmesiyle oluşan bir cilt rahatsızlığıdır. Tıpta “Tinea Pedis” olarak adlandırılır. Basit bir kızarıklık ve kaşıntı ile başlasa da, ilerleyen dönemlerde cildin çatlaması, pullanması, tahriş olması ve kötü kokuya neden olabilir. Mantar nemli ortamları sevdiği için kapalı ayakkabılar, hava almayan çoraplar, spor salonlarının soyunma odaları, havuz kenarları mikroorganizmaların kolayca bulaşabileceği alanlar arasındadır. Ayak mantarı bazen parmak aralarında başlar ve ayak tabanına yayılır. Bazen topukta kalın deri görünümü şeklinde ortaya çıkar. Tedavi edilmezse tırnak mantarına dönüşerek daha uzun süren ve dirençli bir enfeksiyon haline gelebilir. Enfeksiyon, kişiden kişiye direkt temas, ortak havlu, terlik ve çorap kullanımı ile bulaşabilir.
Ayak mantarının klinik görüntüsü, enfeksiyonun yerleştiği alan ve bulaşma şekline göre farklı alt türleri bulunur. Bu ayrım, tedavinin nasıl planlanacağını doğrudan etkiler. Bazı türlerde kaşıntı ve kızarıklık ön plandayken, bazı türlerde deri kalınlaşması ve çatlama daha belirgin olabilir. Bu nedenle ayak mantarının hangi formda olduğunun belirlenmesi doğru tedaviye ulaşmanın ilk adımıdır.
Ayak mantarı türleri şöyle sıralanabilir::
Ayak mantarı genellikle dermatofit adı verilen mantarların nemli ve sıcak ortamda cilde yerleşmesiyle oluşur. Uzun süre kapalı ayakkabıda kalan ayaklarda oluşan terleme, mantarların çoğalması için uygun bir zemin sağlar. Hava almayan sentetik çoraplar, gün boyu spor ayakkabı kullanımı, ortak kullanım alanlarında çıplak ayakla dolaşmak enfeksiyon riskini artırır. Bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerde mantarın yerleşmesi ve yayılması daha kolaydır. Aynı zamanda diyabet, damar hastalıkları, dolaşım bozuklukları ve egzama gibi cilt bariyerini zayıflatan durumlar ayak mantarına zemin hazırlar.
Ayak mantarı başlangıçta hafif kızarıklık ve kaşıntı ile fark edilir. Ancak zamanla ciltte bozulma ve ağrıya sebep olan daha şiddetli semptomlar ortaya çıkabilir. Özellikle parmak aralarında sürekli ıslaklık hissi, kötü koku, beyazımsı yumuşama veya kabuklanma dikkat çekicidir.
Ayak mantarı çoğu zaman dermatolog tarafından yapılan fizik muayene ile tanınabilir. Klinik görünüm tanı koydurucu olsa da bazı durumlarda benzer görüntüye sahip egzama veya psoriasis ile karışabileceği için deri kazıntısı örneği alınabilir. Bu örnek mikroskop altında incelenerek mantar sporlarının varlığı araştırılır. Gerekirse kültür testi ile mantarın türü belirlenir. Böylece ilacın seçimi daha doğru yapılır. Tırnak tutulumunun olduğu vakalarda tırnak örneği alınarak laboratuvar incelemesi yapılması önemlidir. Kendi kendine teşhis ve rastgele krem kullanımı, belirtileri baskılayıp enfeksiyonu kronikleştirebilir.
Tedavide öncelik, mantarın çoğalmasını durdurmak ve enfekte olmuş dokuyu temizlemeye yöneliktir. Çoğu hafif ve orta düzey enfeksiyon, antifungal krem, sprey veya tozlarla tedavi edilebilir. Enfeksiyon geniş alana yayılmışsa veya tırnak tutulumu varsa ağızdan kullanılan antifungal ilaçlar gerekebilir. Tedavi süresi genellikle 2-6 hafta arasındadır, fakat tırnak mantarı eşlik ettiğinde süre daha da uzayabilir. Tedavi yalnızca ilaca bağlı değildir. Ayakkabı iç tabanlarının temizlenmesi, pamuklu ve hava alan çorapların tercih edilmesi, ayakların her yıkamadan sonra iyice kurutulması tedavinin başarısında önemlidir. Belirtiler düzelse bile hekimin önerdiği süre bitmeden ilacı bırakmak enfeksiyonun tekrarına zemin hazırlar.
Ayak mantarının geçmesi için düzenli tedavi, hijyen önlemleri ve ayakkabı–çorap değişim alışkanlıklarının gözden geçirilmesi gereklidir. Hastaya verilen krem veya spreyler düzenli kullanılmalı, ayaklar her duş sonrası kurutulmalı, terleme yoğun ise gün içinde çorap değiştirilmelidir. Ev içinde kullanılan terlik ortak olmamalı, havuz–spor salonu gibi yerlerde mutlaka kişiye ait terlik tercih edilmelidir. Nem artışı mantar için temel çoğalma mekanizması olduğundan, mantarın geçme süreci de ayağın kuru tutulmasıyla doğrudan ilişkilidir.
Ayak mantarına iyi gelen tedavi yaklaşımı doktor tarafından reçete edilen topikal antifungal ürünler, ayak hijyeni ve yaşam tarzı düzenlemelerinin birlikte uygulanmasıdır. Ayak mantarında genellikle doktor tarafından antifungal krem, losyon, sprey veya ağızdan ilaç verilir.
Ayak mantarına iyi gelen destek uygulamalar şöyle sıralanabilir:
Özellikle gün içinde uzun saatler ayakkabı giyenler, aşırı terleyenler, askerlik veya yoğun spor yapanlar, hamam-havuz gibi ıslak zeminde çıplak ayakla dolaşanlar risk grubundadır. Diyabet hastaları, bağışıklık sistemi zayıf olanlar ve dolaşım bozukluğu yaşayan kişilerde enfeksiyon daha kolay yerleşebilir ve daha geç iyileşir. Çocuklarda görülebilse de en sık ergenlik ve yetişkinlik döneminde ortaya çıkar. Aile içinde hijyen kuralları dikkate alınmadığında ev içi bulaş da yaygın olabilir.
Ayak mantarını önlemek, tedavi etmekten çok daha kolaydır. Özellikle terlemeye eğilimli ayaklarda günlük alışkanlıklar büyük fark yaratır. Ayakların her gün yıkanması, mutlaka kurutulması, spor sonrası çorabın değiştirilmesi basit ama etkili önlemlerdir. Ayakkabıların bir gün giyilip bir gün dinlendirilmesi, nemin buharlaşmasına izin verir. Genellikle aynı ayakkabıyı arka arkaya günlerce giymek enfeksiyon riskini artırır.
Ayak mantarından korunmak için yapılması gerekenler şöyledir:
Hayır. Ayak mantarı tedavi edilmezse genellikle kronikleşir ve tırnağa yayılabilir. Şikayetler dönem dönem azalabilir ancak mantar tamamen yok olmadığı sürece tekrarlar.
Evet, özellikle ortak ayakkabı, terlik, çorap ve havlu kullanımıyla bulaşabilir. Spor salonu ve havuz gibi nemli ortak alanlarda bulaş riski yüksektir.
Bazı doğal destek uygulamaları belirtileri hafifletebilir ancak tıbbi antifungal tedavinin yerini alamaz. Belirtiler geçse bile enfeksiyon tamamen temizlenmeden tedavi bırakılmamalıdır.
Tırnak mantarı, tedavi süresini uzatır ve daha dirençli hale gelir. Tırnak kalınlaşır, şekli bozulur ve ayakkabı içinde baskı oluşturabilir.
Evet, mantar enfeksiyonları tekrarlama eğilimindedir. Tedavi ile geçse bile hijyen önlemleri uygulanmazsa hastalık yeniden ortaya çıkabilir.
11 dk
Bu metni yararlı buldunuz mu?
Enfeksiyon Hastalıkları
Enfeksiyon Hastalıkları
Birimin Tüm İlgi Alanları
Enfeksiyon Hastalıkları
Bölüm Doktorları
Enfeksiyon Hastalıkları
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya
Enfeksiyon Hastalıkları
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya
Önerilen Sağlık Yazıları
20 Ağustos 2023 Pazar
Domuz gribi mi oldunuz? Panik yapmayın, hızlı hareket edin.
1890 kez okundu
20 Eylül 2023 Çarşamba
Domuz gribi (H1N1 İnfluenza A) Belirtileri ve Tedavisinde İlk 48 Saatin Önemi
3746 kez okundu
20 Eylül 2023 Çarşamba
Grip ve COVID-19 arasındaki fark ne?
1244 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Coronavirus (Koronavirus) Belirtileri Nelerdir?
3905 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Hepatit B Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri
79151 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
HIV (AIDS) Belirtileri Nelerdir? HIV (AIDS) Nasıl Bulaşır?
10743 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
HPV Nedir? HPV Belirtileri Nelerdir?
13476 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Kolera : Nedir, Belirtileri, Bulaşıcılığı ve Tedavisi
6376 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Kuduz Nedir? Kuduz Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
12510 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Maymun Çiçeği Virüsü Nedir? Maymun Çiçeği Virüsü Nasıl Bulaşır?
2096 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Strep A Enfeksiyonu Nedir?
3181 kez okundu
20 Ağustos 2023 Pazar
Tetanoz: Nedir, Belirtileri, Tedavisi ve Tetanoz Aşısı
31493 kez okundu
24 Ağustos 2023 Perşembe
Kök Hücre Nedir? Kök Hücre Tedavisi Nasıl Yapılır?
18506 kez okundu
20 Eylül 2023 Çarşamba
Deniz ve Havuzda Bulaşabilecek Hastalıklardan Nasıl Korunmalı?
6535 kez okundu
11 Ekim 2023 Çarşamba
Eris Varyantı Nedir? Koronavirüs Eris Varyantı Belirtileri Nelerdir?
1366 kez okundu
11 Ekim 2023 Çarşamba
Salmonella Nedir?
2595 kez okundu
2 Şubat 2024 Cuma
X Hastalığı (X Virüsü) Nedir?
1534 kez okundu
23 Mayıs 2024 Perşembe
Beşinci Hastalık (Parvovirüs B19) Nedir? Nasıl Tedavi Edilir?
10510 kez okundu
27 Mayıs 2024 Pazartesi
Brusella Nedir? Brusella Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
7592 kez okundu
25 Temmuz 2024 Perşembe
Kızıl Hastalığı Nedir? Kızıl Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
3608 kez okundu
6 Ağustos 2024 Salı
Yeni Salgın Hastalık: Mide Bulantısı, Ateş ve Kusma Belirtileri
52999 kez okundu
7 Ağustos 2024 Çarşamba
Şap Hastalığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
2166 kez okundu
23 Ağustos 2024 Cuma
Flirt Varyantı Nedir? Flirt Varyantı Belirtileri Nelerdir?
1187 kez okundu
27 Eylül 2024 Cuma
COVID XEC Varyantı Nedir? COVID XEC Belirtileri Nelerdir?
30 Eylül 2024 Pazartesi
Domuz Gribi Nedir? Domuz Gribi Belirtileri Nelerdir?
2338 kez okundu
22 Ekim 2024 Salı
Bavul Sıtması (Odyssean Malaria) Nedir? Belirtileri Nelerdir?
1220 kez okundu
11 Kasım 2024 Pazartesi
İnfluenza Nedir? İnfluenza Belirtileri Nelerdir?
3613 kez okundu
11 Kasım 2024 Pazartesi
Kara Mantar Hastalığı (Mukormikoz) Nedir? Belirtileri Nelerdir?
6613 kez okundu
11 Kasım 2024 Pazartesi
Şarbon Nedir? Şarbon Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
2666 kez okundu
12 Kasım 2024 Salı
Balgam Söktürücü Doğal Yöntemler Nelerdir?
115742 kez okundu
26 Aralık 2024 Perşembe
Enfeksiyon Nedir? Enfeksiyon Belirtileri Nelerdir?
5963 kez okundu
3 Mart 2025 Pazartesi
Penis Mantarı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
3632 kez okundu
11 Nisan 2025 Cuma
Bahar Alerjisine Ne İyi Gelir? Belirtileri Nelerdir?
15134 kez okundu
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Cerrahisi Nedir? Hangi Bölüm Bakar?
7088 kez okundu
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
11377 kez okundu
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Yarası Nedir? Tedavisi ve Bakımı
3961 kez okundu
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Bakımı Nasıl Olmalı?
2333 kez okundu
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Parazit Nedir? Vücuttaki Parazit Belirtileri Nelerdir?
6856 kez okundu
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Kist Hidatik Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
18618 kez okundu
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Sarılık Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
28471 kez okundu
23 Temmuz 2025 Çarşamba
Ruam Hastalığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
2495 kez okundu
24 Eylül 2025 Çarşamba
Hiperbarik Oksijen Tedavisi Nedir? Ne İşe Yarar?
14973 kez okundu
9 Ekim 2025 Perşembe
Chikungunya Virüsü Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
1205 kez okundu
5 Ocak 2026 Pazartesi
Nimbus Varyantı Nedir? Nimbus Varyantı Belirtileri Nelerdir?
5047 kez okundu
5 Ocak 2026 Pazartesi
Stratus Varyantı Nedir? Stratus Varyantının Belirtileri Nelerdir?
1864 kez okundu
5 Ocak 2026 Pazartesi
JN1 Varyantı (JN1 Virüsü) Nedir? JN1 Belirtileri Nelerdir?
4140 kez okundu
5 Ocak 2026 Pazartesi
Omicron Varyantı nedir? Omicron Varyantının Belirtileri Nelerdir?
1790 kez okundu
5 Ocak 2026 Pazartesi
COVID XEC Varyantı Nedir? COVID XEC Belirtileri Nelerdir?
2173 kez okundu
22 Ocak 2026 Perşembe
Öpücük Hastalığı Nedir? Öpücük Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
1262 kez okundu
22 Ocak 2026 Perşembe
Lyme Hastalığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
1841 kez okundu
22 Ocak 2026 Perşembe
Göbek Deliği İltihabı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
5643 kez okundu
26 Ocak 2026 Pazartesi
Çiçek Hastalığı Nedir? Çiçek Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
2722 kez okundu
19 Şubat 2026 Perşembe
Sepsis Nedir? Sepsis Belirtileri Nelerdir?
3003 kez okundu
19 Şubat 2026 Perşembe
Influenza A (H3N2 Virüsü) Nedir?
1887 kez okundu
20 Şubat 2026 Cuma
Candida Mantarı Nedir? Candida Mantarı Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
5342 kez okundu
20 Şubat 2026 Cuma
İdrar Yaparken Yanma (Dizüri) Nedir? Dizüri Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
3749 kez okundu
27 Şubat 2026 Cuma
RSV (Respiratuar Sinsityal Virüs) Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
2858 kez okundu
27 Şubat 2026 Cuma
Chagas Hastalığı Nedir? Chagas Hastalığı Neden Olur, Belirtileri ve Tedavisi
1555 kez okundu
27 Şubat 2026 Cuma
Şankroid Nedir? Şankroid Neden Olur, Belirtileri ve Tedavisi
2351 kez okundu
15 Mayıs 2026 Cuma
Hantavirüs Nedir? Belirtileri, Bulaşma Yolları ve Tedavisi
2762 kez okundu
15 Mayıs 2026 Cuma
Hantavirüs Panik Yaratacak Yeni Bir Tehdit Değil
3206 kez okundu
4 Haziran 2026 Perşembe
Bocavirus Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
1431 kez okundu
4 Haziran 2026 Perşembe
Nipah Virüsü Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
1160 kez okundu
12 Haziran 2026 Cuma
Kuş Gribi (H5N1) Nedir? İnsanlara Bulaşır mı?
2130 kez okundu
12 Haziran 2026 Cuma
Dengue Ateşi Nedir? Belirtileri ve Korunma Yolları
2059 kez okundu
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Lütfen önce randevu almak istediğiniz lokasyonu ve ardından ilgili bölümü seçiniz.
Randevu almak istediğiniz hekimi seçiniz. Seçiminizin ardından uygun tarih ve saat dilimleri görüntülenecektir.
Önce bölüm seçin
Daha önce Anadolu Sağlık Merkezi'nde işlem yaptıysanız, T.C. kimlik numaranız ve doğum tarihinizle giriş yapabilirsiniz.
Sistemde kaydınız bulunamadı, randevu talebinizi tamamlamak için lütfen bilgilerinizi girin.
Kişisel Verilerin İşlenmesi: Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti: ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin, tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.