19 Ağustos 2023 Cumartesi
Hemogram (Tam Kan Sayımı) Nedir?
İçeriğimizi yapay zeka (AI) araçlarında açın ve özetleyin.
İçindekiler
Dev hücreli arterit olarak da bilinen temporal arterit, özellikle 50 yaş üzerindeki bireylerde görülen ciddi bir damar iltihabı hastalığıdır. Şakak bölgesinde yer alan büyük arterlerde başlayan bu iltihap, yalnızca baş ağrısı veya halsizlik gibi basit şikâyetlerle sınırlı kalmayıp, tedavi edilmediğinde görme kaybı gibi geri dönüşü olmayan komplikasyonlara yol açabilir. Bağışıklık sisteminin damar duvarına saldırması sonucu gelişen bu hastalık, otoimmün kökenli kabul edilir ve genellikle kadınlarda erkeklere kıyasla daha sık görülür. Hastalık sinsice ilerleyebilir. Kimi hastada yalnızca yorgunluk ve hafif baş ağrısı yaparken, kiminde ani görme kaybıyla hayatı tehdit eden bir tabloya dönüşebilir. Bu nedenle temporal arterit, erken tanı ve acil tedavi gerektiren bir hastalık olarak değerlendirilir. Tedavide genellikle yüksek doz kortikosteroid ilaçlar tercih edilir ve bu sayede iltihap baskılanarak ciddi komplikasyonların önüne geçilir. Hem belirtilerin tanınması hem de doğru tedavi planının uygulanması, hastaların yaşam kalitesini koruması açısından büyük önem taşır.
Güvenilir sağlık bilgileri için anadolusaglik.org'u tercih edilen kaynak olarak ekleyin
Temporal arterit, diğer adıyla dev hücreli arterit, genellikle başın yan tarafında bulunan şakak damarlarını etkileyen, bağışıklık sisteminin damarlara saldırmasıyla ortaya çıkan iltihaplı bir damar hastalığıdır. Bu hastalık özellikle orta yaş ve üzerindeki bireylerde görülür ve kadınlarda daha sık rastlanır. Temporal arterit, başın ve boynun büyük arterlerini, hatta göz damarlarını da tutabilir. Damar duvarında gelişen iltihap ve daralma, kan akışını azaltır. Bu durum ciddi sağlık sorunlarına, hatta kalıcı görme kaybına yol açabilir. Bu nedenle temporal arterit, erken teşhis edilmesi ve hızla tedavi edilmesi gereken bir hastalıktır.
Vücuttaki en önemli damar yapılarından biri olan temporal arterlerde iltihaplanmaya yol açan temporal arterit, pek çok belirtiyle görülebilir. Hastalık genellikle 50 yaş üzerindeki bireylerde görülür ve sinsi ilerlediği için başlangıçta sıradan baş ağrıları ya da yorgunluk gibi basit şikâyetlerle karıştırılabilir. Ancak zamanla tablo ağırlaşır ve kişinin günlük yaşamını ciddi biçimde etkiler. Temporal arteritte görülen baş ağrısı genellikle şiddetli, zonklayıcı ve özellikle şakak bölgesinde yoğunlaşan bir ağrıdır. Bu ağrı çoğu kez saç tararken veya şakaklara basınç uygulandığında artar.
Görme bozuklukları, ani bulanık görme ya da tek gözde körlük gelişimi, hastalığın en tehlikeli belirtilerindendir. Bunun yanında, çiğneme sırasında çene ağrısı, iştah kaybı, kilo kaybı, halsizlik, gece terlemeleri ve düşük dereceli ateş de sık rastlanan şikâyetlerdir. Bazı hastalarda temporal arterit, boyun, omuz ve kalça bölgesinde tutukluk ve ağrıyla seyreden polimyalji romatika ile birlikte görülebilir. Bu belirtiler dikkate alınmazsa hastalık ilerler ve kalıcı görme kaybı gibi geri dönüşsüz komplikasyonlara yol açabilir.
Temporal arterit belirtileri şöyle sıralanabilir:
Temporal arteritin kesin nedeni halen tam olarak açıklığa kavuşmamıştır. Ancak hastalık bağışıklık sisteminin yanlış çalışması sonucu gelişen otoimmün bir süreç ile ilişkilendirilir. Bağışıklık sistemi, normalde zararlı mikroorganizmaları yok etmesi gerekirken bu hastalıkta damar duvarındaki hücrelere saldırır. Bu saldırı sonucunda damar duvarında iltihap, kalınlaşma ve daralma meydana gelir. Daralan damarlar, özellikle beyin ve gözlere giden kan akışını azaltarak ciddi komplikasyonlara neden olur. Temporal arterit, genetik yatkınlık, çevresel faktörler ve yaşlanmanın getirdiği damar yapısındaki değişikliklerle birlikte ortaya çıkar. Ayrıca, bazı enfeksiyonların bağışıklık sisteminde kalıcı değişiklikler yaparak bu süreci tetiklediği düşünülmektedir. Kadınlarda erkeklere oranla daha sık görülmesi, hormonal faktörlerin de hastalıkta rol oynayabileceğini düşündürmektedir.
Öncelikle hasta öyküsü ve şikayetler dikkatle incelenir. Özellikle şiddetli baş ağrısı, görme bozukluğu ve çiğneme sırasında çene ağrısı öne çıkan bulgulardır. Fizik muayenede şakak damarları kalın, hassas ve nabızsız hissedilebilir. Kan testlerinde genellikle eritrosit sedimentasyon hızı (ESR) ve C-reaktif protein (CRP) değerlerinin belirgin yüksek olduğu görülür. Kesin tanı için en güvenilir yöntem ise temporal arter biyopsisidir. Bu işlemde şakak damarından küçük bir doku örneği alınır. Doku örneği mikroskop altında incelenerek damar duvarındaki iltihap ve dev hücre birikimi doğrulanır. Ayrıca ultrason, MR anjiyografi veya PET taraması gibi görüntüleme yöntemleri de damar iltihabını gösterebilir ve tanıyı destekler.
Temporal arteritli hastalarda en önemli nokta erken teşhis sonrası hızlı şekilde tedaviye başlanmasıdır. Çünkü tedavisiz bırakıldığında görme kaybı gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Hastalara ilk etapta doktor tarafından belirli ilaçlar reçete edilir. Bunun dışında hastanın yaşam tarzında yapacağı değişiklikler de sürece destek olur.
Dengeli bir beslenme düzeni, antiinflamatuar özellik taşıyan gıdaların (özellikle omega-3 içeren balık, zeytinyağı, taze sebze ve meyveler) tüketilmesi önerilir. Kortizon tedavisinin yan etkilerini azaltmak için doktor kontrolünde kalsiyum ve D vitamini takviyeleri alınabilir. Düzenli egzersiz, uyku düzenine dikkat etme gibi alışkanlıklar da hastanın genel sağlığını korumasına yardımcı olur.
Temporal arteritin ana tedavisi, damar iltihabını hızla baskılayarak görme kaybını önlemeyi hedefler. Tanı kesinleşmeden bile, görme kaybı riski söz konusuysa tedaviye hemen başlanır. Kortizon tedavisi ile belirtiler genellikle kısa sürede düzelir. Ardından ilaç dozu kademeli olarak azaltılır ve uzun süreli idame tedavisine geçilir. Bazı durumlarda hastalığın tekrar etmesini önlemek için bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar eklenebilir. Tedavi süresi aylar hatta yıllar sürebilir ve düzenli takip gerektirir. Hastaların kan testleriyle iltihap seviyeleri izlenir. Olası yan etkiler için kontrol yapılır. Erken tanı, düzenli ilaç kullanımı ve yaşam tarzı düzenlemeleri ile temporal arterit kontrol altına alınabilir ve komplikasyonlar en aza indirilebilir.
8 dk
Bu metni yararlı buldunuz mu?
İç Hastalıkları
İç Hastalıkları
Birimin Tüm İlgi Alanları
İç Hastalıkları
Bölüm Doktorları
İç Hastalıkları
Prof. Dr. Cihan Top
İç Hastalıkları
Doç. Dr. Enes M. Atasoyu
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Ahmed M.A. Abuassba
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Ali İhsan Aker
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Emine Dündar
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Eyyüp Kenan Özok
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Kazım Turan
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Sebahattin Erten
İç Hastalıkları
Prof. Dr. Cihan Top
İç Hastalıkları
Doç. Dr. Enes M. Atasoyu
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Ahmed M.A. Abuassba
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Ali İhsan Aker
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Emine Dündar
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Eyyüp Kenan Özok
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Kazım Turan
İç Hastalıkları
Uzm. Dr. Sebahattin Erten
Önerilen Sağlık Yazıları
19 Ağustos 2023 Cumartesi
Hemogram (Tam Kan Sayımı) Nedir?
57299 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Aft Nedir? Aft Nasıl Geçer?
29044 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Akdeniz Ateşi (FMF) Hastalığı Nedir, Belirtileri ve Tedavisi
83902 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Alerji testi nasıl yapılır
2860 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Çölyak Hastalığı Nedir? Çölyak Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
7571 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
D Vitamini Nedir? D Vitamini Eksikliği Belirtileri Nelerdir?
31786 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Dehidrasyon nedir, önüne nasıl geçilebilir?
6825 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Fibroscan Nedir?
5270 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Geçirgen Bağırsak Sendromu Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
21688 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Gıda Zehirlenmesi Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
37100 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Glutatyon Nedir, Faydaları ve Tedavisi Nelerdir?
11401 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Gut Hastalığı Nedir? Gut Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
96740 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Hepatit C Aşısı
4094 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Hıçkırık Nasıl Geçer? Hıçkırık Neden Olur?
86652 kez okundu
28 Ağustos 2023 Pazartesi
Kalsiyum Nedir? Kalsiyum Yüksekliği ve Kalsiyum Eksikliği
18225 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Kortizon Nedir? Ne İşe Yarar, Yan Etkileri Nelerdir?
8568 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Kreatinin Nedir? Kreatinin Düşüklüğü ve Yüksekliği
27840 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Norovirüs Nedir? Norovirüs Nasıl Geçer?
34124 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Safra Kesesi Hastalıkları: Belirtileri, Tanısı ve Tedavi Yöntemleri
23165 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Sivrisinek Isırığı (Kaşıntısı): Neden Olur, Ne İyi Gelir, Korunma Yolları
20307 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Yaşlılıkta kas erimesinin nedenleri ve tedavisi
13537 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Endoskopi Nedir? Endoskopi Nasıl Yapılır?
9400 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Kolesterolü ne düşürür
5172 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Magnezyum Eksikliğinin Belirtileri Nelerdir?
7664 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Mide bulantısı hastalık habercisi
30851 kez okundu
29 Ağustos 2023 Salı
Ödeme karşı 6 öneri
3276 kez okundu
20 Eylül 2023 Çarşamba
Dalak Büyümesi
21594 kez okundu
20 Eylül 2023 Çarşamba
Gece Terlemesi
4350 kez okundu
11 Ekim 2023 Çarşamba
Kedi Alerjisi Belirtileri Nelerdir? Kedi Alerjisi Nasıl Geçer?
10898 kez okundu
9 Kasım 2023 Perşembe
Bağışıklık Sistemi Nasıl Güçlenir?
8772 kez okundu
20 Kasım 2023 Pazartesi
Evde Bakım ve Sağlık Hizmeti Nedir? Kimler Faydalanabilir?
21269 kez okundu
12 Aralık 2023 Salı
Raynaud Sendromu Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
4954 kez okundu
17 Ocak 2024 Çarşamba
Soğuk Algınlığına Ne İyi Gelir? Soğuk Algınlığı Belirtileri
2915 kez okundu
17 Ocak 2024 Çarşamba
Yüksek Tansiyona Ne İyi Gelir? Yüksek Tansiyon Belirtileri
29090 kez okundu
17 Ocak 2024 Çarşamba
Karın Ağrısı Neden Olur? Karın Ağrısı Nasıl Geçer?
7752 kez okundu
9 Şubat 2024 Cuma
Halsizliğe Ne İyi Gelir? Halsizlik Nasıl Geçer?
6388 kez okundu
17 Nisan 2024 Çarşamba
Anemi (Kansızlık) Nedir? Anemi Belirtileri Nelerdir?
7597 kez okundu
17 Nisan 2024 Çarşamba
Kusma Neden Olur? Kusmaya Ne İyi Gelir?
18708 kez okundu
23 Mayıs 2024 Perşembe
Fil Hastalığı ( Lenfödem) Nedir? Fil Hastalığı Neden Olur?
3903 kez okundu
27 Mayıs 2024 Pazartesi
Eritrosit (RBC) Nedir? RBC Yüksekliği ve Düşüklüğü
13870 kez okundu
17 Temmuz 2024 Çarşamba
Lökosit (WBC) Nedir? Lökosit (WBC) Yüksekliği Nedir?
21938 kez okundu
25 Temmuz 2024 Perşembe
D Vitamini Eksikliğinde Görülen Hastalıklar Nelerdir?
24671 kez okundu
20 Ağustos 2024 Salı
EGFR Testi Nedir? EGFR Düşüklüğü ve Yüksekliği Nedir?
57625 kez okundu
20 Ağustos 2024 Salı
Apandisit Nedir? Apandisit Belirtileri ve Tedavisi
4025 kez okundu
23 Ağustos 2024 Cuma
Dahiliye (İç Hastalıkları) Nedir? Hangi Hastalıkları Kapsar?
20258 kez okundu
26 Ağustos 2024 Pazartesi
Trombosit Nedir? PLT Yüksekliği ve Düşüklüğü Nedir?
32378 kez okundu
26 Ağustos 2024 Pazartesi
Ürik Asit Nedir? Ürik Asit Yüksekliği ve Düşüklüğü Nedir?
88107 kez okundu
11 Kasım 2024 Pazartesi
C Vitamini Hangi Besinlerde Bulunur? C Vitamini Faydaları
2841 kez okundu
12 Kasım 2024 Salı
Kolesterol Nedir? Kolesterol Nasıl Düşürülür?
26846 kez okundu
12 Kasım 2024 Salı
Kolajen Nedir? Kolajen Faydaları Nelerdir?
44392 kez okundu
12 Kasım 2024 Salı
Antibiyotik Nedir? Ne İşe Yarar, Yan Etkileri Nelerdir?
20614 kez okundu
12 Kasım 2024 Salı
HDL Kolesterol Nedir? HDL Kolesterol Düşüklüğü ve Yüksekliği
9056 kez okundu
12 Kasım 2024 Salı
Potasyum Nedir? Potasyum Yüksekliği Ne Anlama Gelir?
46551 kez okundu
26 Aralık 2024 Perşembe
Kortizol Nedir? Kortizol Hormonu Ne İşe Yarar?
32074 kez okundu
28 Ocak 2025 Salı
Antikor Nedir? Antikor Testi Nasıl Yapılır?
4225 kez okundu
27 Şubat 2025 Perşembe
HMPV (İnsan Metapnömovirüsü) Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
1795 kez okundu
4 Mart 2025 Salı
Ayak Üşümesi Neden Olur? Hangi Hastalığın Belirtisidir?
22272 kez okundu
7 Mart 2025 Cuma
Güneş Çarpması Belirtileri Nelerdir? Güneş Çarpması Tedavisi
16304 kez okundu
8 Nisan 2025 Salı
Hematom Nedir? Hematom Türleri Nelerdir?
6847 kez okundu
8 Nisan 2025 Salı
Kasık Ağrısı Nedir? Kasık Ağrısı Neden Olur?
8039 kez okundu
8 Nisan 2025 Salı
LYM (Lenfosit) Nedir? LYM Yüksekliği ve Düşüklüğü
2194 kez okundu
8 Nisan 2025 Salı
Sarı Serum Nedir? Sarı Serumun Yan Etkileri Nelerdir?
4776 kez okundu
9 Nisan 2025 Çarşamba
Toksoplazma Nedir? Toksoplazma Belirtileri Nelerdir?
4878 kez okundu
11 Nisan 2025 Cuma
Kronik Yorgunluk Nedir? Kronik Yorgunluk Nasıl Geçer?
7451 kez okundu
23 Eylül 2025 Salı
Vücutta Morarma Neden Olur? Morarmaya Ne İyi Gelir?
23138 kez okundu
25 Eylül 2025 Perşembe
Sarkoidoz Nedir? Sarkoidoz Belirtileri Nelerdir?
2519 kez okundu
8 Ekim 2025 Çarşamba
Hiperkalsemi Nedir? Hiperkalsemi Belirtileri Nelerdir?
5219 kez okundu
16 Ekim 2025 Perşembe
Yürüyüşün Sağlığa Faydaları Nelerdir?
2898 kez okundu
3 Kasım 2025 Pazartesi
Frankenstein Varyantı Nedir? Frankenstein Varyantı Belirtileri Nelerdir?
1931 kez okundu
4 Kasım 2025 Salı
Hipovolemi Nedir? Hipovolemi Şok Belirtileri Nelerdir?
8349 kez okundu
18 Şubat 2026 Çarşamba
Soğuk Terleme Nedir? Soğuk Terleme Neden Olur?
4053 kez okundu
20 Şubat 2026 Cuma
Ağız Kuruluğu Nedir? Ağız Kuruluğu Neden Olur, Belirtileri ve Tedavisi
3209 kez okundu
25 Şubat 2026 Çarşamba
Kronik Hastalıklar Hakkında Bilinmesi Gerekenler
4456 kez okundu
4 Haziran 2026 Perşembe
Klor Nedir? Klor Yüksekliği ve Düşüklüğü
12190 kez okundu
5 Haziran 2026 Cuma
Hiperventilasyon Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
1743 kez okundu
12 Haziran 2026 Cuma
Laktik Asit Nedir? Laktik Asit Fermantasyonu Nasıl Olur?
2957 kez okundu
24 Ağustos 2026 Pazartesi
Sıcak Hava ve Isı Stresi Nedir? Kimler Risk Altındadır?
1178 kez okundu
26 Ağustos 2026 Çarşamba
Lipit Nedir? Görevleri, Türleri ve Canlılardaki İşlevleri
2884 kez okundu
11 Kasım 2026 Çarşamba
Sessiz İnflamasyon Nedir? Kronik Düşük Dereceli İnflamasyon ve Bilimsel Kanıtlar
701 kez okundu
16 Kasım 2026 Pazartesi
Laktoz İntoleransı Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
535 kez okundu
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Lütfen önce randevu almak istediğiniz lokasyonu ve ardından ilgili bölümü seçiniz.
Randevu almak istediğiniz hekimi seçiniz. Seçiminizin ardından uygun tarih ve saat dilimleri görüntülenecektir.
Önce bölüm seçin
Daha önce Anadolu Sağlık Merkezi'nde işlem yaptıysanız, T.C. kimlik numaranız ve doğum tarihinizle giriş yapabilirsiniz.
Sistemde kaydınız bulunamadı, randevu talebinizi tamamlamak için lütfen bilgilerinizi girin.
Kişisel Verilerin İşlenmesi: Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti: ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin, tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.