Hemen Arayın

Serebral Palsi Hastalığının Belirtileri, Çeşitleri, Tanı ve Tedavi Yöntemleri

okuyabilirsiniz.

Serebral palsi, hareket etme yeteneğini etkileyen bir dizi nörolojik durumu ifade eder. Çocukluk çağında meydana gelen engelliliğin en sık nedenidir. Bu rahatsızlıktan muzdarip bireyler vücudunun belirli bölümlerini hareket ettirmekte zorlanabilir. Hareket kabiliyetinin etkilenme derecesi ise hastalığın seyrine göre değişkenlik gösterebilir. Beynin çeşitli bölgelerinde oluşan hasarlanma nedeniyle hem istemsiz hem de istemli hareketin etkilenebileceği serebral palsi, bulaşıcı bir rahatsızlık değildir. Serebral palsili bireylerde zeka ve bilişsel işlevler etkilenmemiş olabilir. Serebral palsi, ilerleme eğiliminde bir rahatsızlık olmayıp hastalığın seyri yaşın ilerlemesine bağlı olarak değişmez. Hatta bazı bireylerde şikayetlerin zamanla hafiflediği bile görülebilir. Serebral palsili hastaların yaşam süreleri, ortalama yaşam süresi ile aynıdır. Serebral palsi hakkında merak ettiğiniz diğer konular için yazının devamını takip edebilirsiniz.

Serebral Palsi Hastalığı Nedir?

Serebral kelimesi beyin anlamına gelir. Palsi ise hareket etmede zorluk veya güçsüzlüğü ifade eder. Serebral palsi, hareket ve koordinasyon kabiliyetlerini etkileyen bir grup rahatsızlığı tanımlamak için kullanılır. Birçok serebral palsili olguda bu kabiliyetlere ek olarak görme, işitme ve diğer çeşitli duyusal yönlerden de ektilenim söz konusudur. Serebral palsi hastalığının dünya üzerindeki her bin çocuktan yaklaşık 1-4’ünde görülmesi nedeniyle bu rahatsızlık konusunda bilinçli olmak oldukça önemlidir.

Serebral Palsi Hastalığının Türleri Nelerdir?

Serebral palsi hastalığı kendi içerisinde dört ana gruba ayrılarak incelenir. Spastik, atetoid (diskinetik), ataksik ve hipotonik olarak dört grupta incelenen serebral palsinin alt gruplarının birbirinden farklı birçok yönü mevcuttur.

Spastik Serebral Palsi

Spastik serebral palsi kendi içerisinde üç farklı başlıkta incelenen bir rahatsızlıktır. Spastik hemiplejik, spastik diplejik ve spastik kuadriplejik olarak ayrılan bu serebral palsi türünün hemiplejik sınıfında; çocuğun vücudunun bir bölümündeki kaslarda tutukluk veya spastisite mevcuttur. Genellikle tek kol ve tek elin tutulduğu spastik hemiplejik serebral palsi olgularının bazılarında bacak tutulumu da görülebilir. Etkilen tarafta genellikle gelişimsel bir problem de söz konusudur. Aynı zamanda konuşma ile ilgili sorunların da mevcut olabildiği bu serebral palsi türünde zeka etkilenmemiş olsa da nöbet gelişimine yatkınlık söz konusu olabileceği için dikkatli olunmalıdır.

Spastik diplejik serebral palsi rahatsızlığında alt ekstremite etkilenmiş olup üst ekstremitede tutulum ya yoktur ya da çok az bir etkilenim mevcuttur. Kalça ve bacak kasları bu serebral palsi türünde sert şekilde kasılı olur. Bacakların diz önünde çapraz yapması nedeniyle genellikle hastaların yürümeleri daha zor hale gelir.

Bir diğer spastik serebral palsi türü olan spastik kuadriplejik serebral palsi olgularında hem alt hem de üst ekstremite etkilenmiştir. Spastik serebral palsinin en ağır formu olan kuadriplejik serebral palsili bazı bireylerde zekanın da bir miktar olumsuz etkilendiği görülür. Nöbet gelişiminin meydana gelebileceği spastik kuadriplejik serebral palsi hastaları yürüme ve konuşma gibi eylemlerde oldukça zorlanırlar.

Diskinetik Serebral Palsi

Atetoid diskinetik tip olarak da bilinen bu serebral palsi türü, hastalığın en sık görülen ikinci formudur. Bu bireylerde zeka, genellikle normal olup vücudun tüm kaslarının tutulumu söz konusudur. Güçsüz veya sıkı kas tonusu nedeniyle bireylerde istemsiz ve rastgele vücut hareketleri meydana gelebilir.

Diskinetik serebral palsili çocuklar yürüme, oturma, vücut postürünü koruma, anlaşılır şekilde konuşma ve ses tonunu ayarlayabilme gibi eylemleri yerine getirmekte zorlanırlar. Yüz kaslarının da tutulduğu olgularda ise salya akması gibi problemler görülebilir.

Ataksik Serebral Palsi

Serebral palsinin ataksik tipinde denge ve koordinasyon ileri derecede etkilenmiştir. İnce motor beceri isteyen bağcık bağlama, gömleğin düğmeleri ilikleme veya makas kullanımı gibi eylemleri ataksik serebral palsili bireylerin yerine getirebilmesi oldukça güçtür. Denge ile ilgili problemler çocuğun yürümesini zorlaştırır. Genellikle normal zeka ve iyi iletişim becerilerine sahip olan ataksik serebral palsili bireylerin bazılarında konuşma net olmayabilir.

Hipotonik Serebral Palsi

Hipotonik serebral palsi, beyincikte meydana gelen hasar sonucu oluşan serebral palsi türüdür. Kaslarla ilgili problemler bu olgularda daha erken zamanlarda kendini göstermeye başlar. Hipotonik serebral palsili bebeklerin baş ve vücutlarındaki kasları çok gevşektir. Ebeveynleri tarafından kol ve bacaklarının hareket ettirilmesine oldukça güçsüz şekilde direnebilirler. Bu bireylerde soluk alıp verme ile ilgili problemler de ortaya çıkabileceği için dikkatli olunması gerekir.

Serebral Palsi Hastalığının Belirtileri Nelerdir?

Serebral palsi hastalığının belirtileri, hastalığın formuna ve seyrine göre değişkenlik gösterebilir. Hastalığın bazı formlarında hastalığın seyrinde gerileme görülürken bazı formları ise daha ağır bir seyir izleyebilir. Oluşan şikayetlerin neler olacağı, etkilenen beyin bölgesine bağlıdır. Bazı serebral palsili hastalarda yürüme ve oturma ile ilgili problemler söz konusu iken bazı bireylerde ise nesneleri tutmak gibi eylemler oldukça güçtür.

Serebral palsi hastalığında meydana gelebilecek belirtiler genel olarak şu şekilde özetlenebilir:

  • Yuvarlanma, desteksiz ayağa kalkma veya emekleme gibi motor becerilerde gecikme
  • Kas tonusunun çok sert ya da çok gevşek olması
  • Konuşmada gecikme
  • Spastisite
  • Ataksi (kas koordinasyon kaybı)
  • Tremor veya istemsiz hareketler
  • Aşırı salya akması ve yutkunma ile ilgili problemler
  • Yürümede güçlük
  • Tek elle uzanma gibi vücudun tek tarafını kullanmaya meyilli olma
  • Nöbet, bilişsel engel veya körlük gibi nörolojik problemlerin varlığı

Serebral palsi ile doğan birçok çocukta hastalığın belirtilerinin ortaya çıkması aylar ve yıllar sonra gerçekleşebilir ancak hastalık tablosu birçok olguda 3-4 yaşına kadar kendisini göstermiş olur.

Serebral Palsi Hastalığının Nedenleri ve Etkileri Nelerdir?

Serebral palsi beyin gelişimi sırasında meydana gelen anormallikler veya sonrasında oluşan beyin hasarından kaynaklanan bir durumdur. Genellikle doğumdan önce var olan serebral palsi, bazen doğumdan sonra da meydana gelebilir. Birçok serebral palsi olgusunda altta yatan asıl neden bulunmasa da bu rahatsızlığın gelişiminde etkili olduğu düşünülen faktörler şu şekilde özetlenebilir:

  • Genetik mutasyonlar
  • Annenin enfeksiyonları
  • Anne karnındayken beyne kan akışının kesilmesi
  • Anne karnında beyin kanaması
  • Yenidoğan enfeksiyon hastalıkları
  • Baş bölgesi travmaları

Birçok farklı nedenden dolayı meydana gelen serebral palsi hastalığının zaman içerisinde meydana getirebileceği çeşitli etkiler de mevcuttur:

  • Kaslarda atrofi (erime)
  • Yutkunma zorluğu ve boğulma
  • Soluk borusuna kaçan besinler nedeniyle aspirasyon zatürresi
  • Uzun süreli oturma veya uzanmalara bağlı bası yarası gelişimi
  • Mesane enfeksiyonları
  • Kabızlık

Serebral Palsi Hastalığının Tanı Yöntemleri Nelerdir?

Serebral palsiden şüphelenilen hastalarda çeşitli tanı yöntemlerine başvurulur. Manyetik rezonans görüntüleme (MRI) ve kranial (baş) ultrasonografi gibi radyolojik tetkikler, beyinde meydana gelen anormallik veya hasarın aydınlatılmasında faydalı olabilir.

Nöbet ile başvuran serebral palsi olgularında elektroensefalografi (EEG) tetkikinin istenmesi, beyinin elektriksel aktivitesinin incelenmesine olanak sağlayarak epilepsi ve serebral palsi rahatsızlıklarının ayrımında faydalı olabilir. Bu tetkiklere ek olarak çeşitli laboratuvar incelemeleri ve duyusal problemleri değerlendiren testler de serebral palsiye tanısal yaklaşımda başvurulan tetkikler arasında yer alır.

Serebral Palsi Hastalığının Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Maalesef şu an için serebral palsi hastalığını tamamen tedavi edebilecek bir yöntem mevcut değildir. Ancak çeşitli tedavi yaklaşımları ile hastalığın seyri sırasında oluşan şikayetlerin kontrol altına alınması sağlanabilir. Serebral palsi tanısı alan olgularda tedavinin şekli, kişinin ihtiyaçlarına göre değişkenlik gösterebilir. Tedavinin temel amacı kişinin sınırlarını iyileştirmek ve hastalığın seyri sırasında meydana gelebilecek çeşitli etkileri önlemektir. Bu kapsamda yürüme, işitme veya görme için yardımcı ekipmanlar, nöbet önleyici ilaçlar, kas gevşetici ilaçlar, botoks, ortopedik cerrahi girişimler ve çeşitli terapi yöntemlerinden faydalanılabilir.

Serebral palsi erken tanı ve tedavinin önemli olduğu bir rahatsızlıktır. Bebeğinizde veya çevrenizde bu rahatsızlığa dair belirti ve bulguları gözlemlemeniz halinde sağlık kuruluşlarına başvurarak uzman hekimlerden destek almanız önerilir. Sağlıklı günler dileriz.

Paylaş WhatsApp

Randevu almak artık daha da kolay!

Apple Store ve Google Play Store’dan indireceğiniz Anadolu Sağlık Online Servisler uygulamasıyla işlemlerinizi çok daha hızlı yapabileceksiniz.

Uygulamamızı şimdi indirirseniz anında dilediğiniz doktordan online randevu alabilir, test ve görüntüleme sonuçlarınıza kolayca ulaşabilir ve geçmiş doktor ziyaretlerinizi görüntüleyebilirsiniz.

app store
google play

Öncelikle Anadolu Sağlık Merkezi olarak birinci önceliğimizin hasta/hasta yakınlarımızın ve çalışanlarımızın sağlığı olduğunu belirtmek isteriz. Bu doğrultuda, dünyadan sonra Türkiye’de de Coronavirus (COVID–19) vakası görülmesinin ardından hastalarımızı ve refakatçilerimizi korumak ve güvenliklerini en üst seviyede tutmak amacıyla hastane yönetiminin aldığı önlemler çerçevesinde hasta ziyaretlerine bir süreliğine izin verilmeyeceğini paylaşmak isteriz.

Hastanemizde yatan hastalarımıza yalnızca bir refakatçinin eşlik etmesini önemle rica ederiz.

Anlayışınız için teşekkür ederiz.