Arı sokması, arının savunma amacıyla iğnesini deriye batırması sonucu ortaya çıkan, çoğu zaman ani ağrı ve şişlikle seyreden bir durumdur. Çoğu kişide arı sokması hafif ve geçici belirtilerle atlatılırken, bazı bireylerde ciddi alerjik reaksiyonlara ve hayati risk taşıyan tablolara yol açabilir.
Arı sokması, arının iğnesiyle birlikte deri altına zehir enjekte etmesi sonucu meydana gelir. Bu zehir, vücutta lokal bir iltihabi yanıt oluşturarak kızarıklık, şişlik, ağrı ve kaşıntıya neden olur. Bal arıları genellikle soktuktan sonra iğnelerini deride bırakır. Ölürken, bazı arı türleri birden fazla kez sokabilir. Sokmanın şiddeti arı türüne, sokulan bölgeye ve kişinin bağışıklık sistemine bağlı olarak değişir.
Arı sokmalarının şiddeti ve oluşturduğu etki, sokan arının türüne göre farklılık gösterebilir. Her arı türü aynı savunma mekanizmasına sahip değildir ve zehir miktarı ile iğne yapısı değişkenlik gösterebilir. Bu nedenle bazı arı sokmaları hafif belirtilerle atlatılırken, bazıları daha ağrılı ve riskli olabilir. Hangi arı türlerinin insanları sokabildiğini bilmek, sokma sonrası ortaya çıkabilecek belirtileri daha iyi anlamaya yardımcı olur. Aşağıda en sık karşılaşılan arı türleri ve özellikleri yer almaktadır.
En sık arı sokmasına neden olan türler şöyledir:
Arı sokması sonrası zehirlenme belirtileri, genellikle çoklu sokmalarda veya zehre duyarlılığı olan kişilerde ortaya çıkar. Bu durum yalnızca lokal değil, tüm vücudu etkileyen semptomlarla seyredebilir. Özellikle çocuklar ve yaşlılar daha dikkatli izlenmelidir.
Arı sokmasına bağlı zehirlenme belirtileri şu şekildedir:
Arı sokmasında ilk müdahale, belirtilerin şiddetini azaltmak açısından oldukça önemlidir. Öncelikle sakin olunmalı ve sokulan bölge hızlıca değerlendirilmelidir. Eğer bal arısı sokmuşsa iğne deride kalmış olabilir. Bu iğne sıkmadan, kazıyarak çıkarılmalıdır. Sokulan bölge sabun ve suyla temizlenmeli, ardından soğuk kompres uygulanarak şişlik ve ağrı azaltılmalıdır. Belirtiler artıyorsa veya alerjik bulgular gelişiyorsa derhal sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Arı sokmasına bağlı ağrı, kaşıntı ve şişliği azaltmak için bazı destekleyici uygulamalar yapılabilir. Soğuk uygulama, bölgedeki damarların büzülmesini sağlayarak şişliği azaltır. Doktorun önerisiyle antihistaminik veya ağrı kesici ilaçlar kullanılabilir. Kaşıntıyı artırabileceği için sokulan bölge kaşınmamalıdır. Evde uygulanan yöntemler yalnızca hafif vakalarda destekleyici olarak düşünülmelidir.
Arı sokmasına bağlı alerjik reaksiyonlar, bazı kişilerde çok kısa sürede ve ağır şekilde ortaya çıkabilir. Bu tablo anafilaksi olarak adlandırılır ve acil müdahale gerektirir. Daha önce arı sokmasına alerji öyküsü olan kişiler risk altındadır.
Arı sokmasına bağlı alerji belirtileri şöyle sıralanabilir:
Arı sokmaları çoğu zaman ani ve beklenmedik durumlar sonucunda meydana gelir. Ancak günlük hayatta alınacak bazı basit önlemler, arılarla teması ve sokulma riskini büyük ölçüde azaltabilir. Özellikle doğada vakit geçirilen dönemlerde ve sıcak havalarda daha dikkatli davranmak önemlidir. Arıların ilgisini çekebilecek davranış ve çevresel faktörlerden kaçınmak, korunmanın temelini oluşturur.
Arı sokmasından korunmak için öneriler:
Evet. Özellikle bal arısı sokmalarında iğne deride kalır ve zehir salmaya devam eder. İğne, cımbızla sıkılmadan, tırnak veya düz bir cisimle kazıyarak çıkarılmalıdır.
Arı sokması sonrası ilk 30 dakika ile birkaç saat, alerjik reaksiyonlar açısından en riskli dönemdir. Ancak bazı alerjik belirtiler 24 saat içinde de ortaya çıkabilir. Bu süre boyunca kişi gözlemlenmelidir.
Zehirlenme belirtileri genellikle sokmadan sonraki ilk birkaç saat içinde ortaya çıkar. Çoklu sokmalarda bu süre daha da kısalabilir. Belirtiler hızla artıyorsa acil tıbbi yardım alınmalıdır.
Son güncellenme tarihi: 22 Ocak 2026
Yayınlanma tarihi: 31 Mart 2023
Acil Tıp
Prof. Dr. Ali Osman Yıldırım
Acil Tıp
Uzm. Dr. Aslı Gülfer Kartal
Acil Tıp
Uzm. Dr. Yeşim Erçetin Özgürel
Acil Tıp
Prof. Dr. Ali Osman Yıldırım
Acil Tıp
Uzm. Dr. Aslı Gülfer Kartal
Acil Tıp
Uzm. Dr. Yeşim Erçetin Özgürel
19 Ağustos 2023 Cumartesi
Böcek ısırması ne zaman tehlikelidir?
29 Ağustos 2023 Salı
Robot simülatörü Anadolu Sağlık Merkezi’nde
29 Ağustos 2023 Salı
Gebe Okulu ilgi gördü
29 Ağustos 2023 Salı
Bi-Fikir Festivali’nden Anadolu Sağlık Merkezi’ne 2 ödül!
29 Ağustos 2023 Salı
Robot simülatörü ilgi gördü
29 Ağustos 2023 Salı
Gece Poliklinikleri Hizmetinizde
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi Web ve Tıbbi Yayın Kurulu
29 Ağustos 2023 Salı
Onkoloji bölümleri cumartesi günleri de hizmet veriyor
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi bu yıl da “En beğenilenler” arasında!
29 Ağustos 2023 Salı
Hava atışı Demet Özdemir’den
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi "En iyiler" arasında
29 Ağustos 2023 Salı
En önemlisi sağlığınız. Her koşulda yanınızdayız!
29 Ağustos 2023 Salı
Girişimsel Onkolojide önemli başarı
29 Ağustos 2023 Salı
Online hasta buluşmaları devam ediyor
29 Ağustos 2023 Salı
Evde Bakım Hizmeti Nedir?
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi’nde hastalarımız güvende!
29 Ağustos 2023 Salı
Online hasta buluşmasıyla sorular yanıtlandı
29 Ağustos 2023 Salı
Doktorunuzla 3 Dakika
29 Ağustos 2023 Salı
Onkoloji Buluşma Günleri’nin ilkinde “Psikoonkoloji”yi konuştuk
29 Ağustos 2023 Salı
Meme kanseri hasta ve yakınları ile “Birlikte Güzel Günlere” dedik
29 Ağustos 2023 Salı
5. Onkolojik Bilimler Sempozyumu’na büyük ilgi
29 Ağustos 2023 Salı
Altın Örümcek Web Ödülleri Halk Oylaması
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi, Uluslararası Meme Merkezleri Ağı’na üye oldu
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi dünyada “Girişimsel Onkoloji” alanındaki standartları belirleyecek
29 Ağustos 2023 Salı
Girişimsel Onkoloji Hizmetleri Akreditasyon Sistemi
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi, sağlık turizminde dünyanın en iyi ikinci hastanesi seçildi
29 Ağustos 2023 Salı
Hemşirelik Haftası, çeşitli etkinliklerle kutlandı
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi'ne bir ESMO daha
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi’ne ikinci kez altın akreditasyon
29 Ağustos 2023 Salı
Meme kanseriyle mücadele için Pembe Top beşinci kez sahada
29 Ağustos 2023 Salı
77 Hemşire Seviye 2 olarak atandı
29 Ağustos 2023 Salı
Türkiye’de bir ilk: OECI Akreditasyonu aldık!
29 Ağustos 2023 Salı
Robotik Kalp Cerrahisi Sempozyumu
29 Ağustos 2023 Salı
Hava atışı Elçin Sangu’dan
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi Hemşireleri bilimselliğe damgasını vurdu
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi Planetree Akreditasyonu alan ilk hastane oldu
29 Ağustos 2023 Salı
“Yaşama Tutunanlar”ın sevinci
29 Ağustos 2023 Salı
Tokyo’da Türkiye’yi Anadolu Sağlık Merkezi temsil etti
29 Ağustos 2023 Salı
Johns Hopkins Medicine’den Anadolu Sağlık Merkezi’ne tam not!
29 Ağustos 2023 Salı
Bergüzar Korel’den meme kanserine “Pembe Top”lu destek
29 Ağustos 2023 Salı
Merkezimizde SİZ varsınız!
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi’nin kalitesi 6. kez tescillendi
29 Ağustos 2023 Salı
Klinik basamaklandırma ile hemşireler kariyer basamaklarını çıkıyor!
29 Ağustos 2023 Salı
Meme kanserine karşı “Pembe Top Sahada”
29 Ağustos 2023 Salı
Yaşama Tutunanlar, kemik iliği tedavisi görenlere umut olacak!
29 Ağustos 2023 Salı
Hasta ve hekim iletişimi nasıl olmalı?
29 Ağustos 2023 Salı
Malign Yumuşak Doku Tümörlerine Güncel Yaklaşım Konferansı’nda üçüncü buluşma
29 Ağustos 2023 Salı
Dünya liginde Anadolu Sağlık Merkezi yer aldı!
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi’nden huzurevi sakinlerine sigarayı bırakma semineri
29 Ağustos 2023 Salı
Rektum kanserindeki araştırmalar tanı ve tedaviyi yeniden şekillendirecek
29 Ağustos 2023 Salı
Anadolu Vakfı ve Anadolu Sağlık Merkezi İlk Yardım Tırı Van’da Yaraları Sardı
20 Eylül 2023 Çarşamba
Kene Isırması Nedir? Kene Isırması Belirtileri Nelerdir?
23 Kasım 2023 Perşembe
Sağlık turizmindeki başarımız yine bir ödülle taçlandı
11 Aralık 2023 Pazartesi
Elektrik Çarpmasında İlk Yardım Nasıl Yapılır?
13 Aralık 2023 Çarşamba
Anadolu Sağlık Merkezi “En beğenilen Şirketler” arasında
25 Ocak 2024 Perşembe
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’ne ikinci kez altın akreditasyon
11 Mart 2024 Pazartesi
Hipotermi Nedir? Hipotermi Belirtileri ve Tedavisi
27 Mayıs 2024 Pazartesi
Entübe Nedir? Entübasyon Hangi Durumlarda ve Neden Yapılır?
25 Temmuz 2024 Perşembe
Pembe Top’a Gümüş Ödül!
26 Ağustos 2024 Pazartesi
Burun Kanaması Neden Olur? Ne İyi Gelir?
28 Ocak 2025 Salı
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Yılı Ödüllerle Karşıladı!
23 Temmuz 2025 Çarşamba
Anafilaksi Nedir? Anafilaksi Belirtileri Nelerdir?
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Bunları da oku
Doktorlar
Kişisel Verilerin İşlenmesi: Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, Özel Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi ve Özel Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti: Özel Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi ve Özel Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.
