20 Eylül 2023 Çarşamba
“Genetik kanser” mi, “kalıtsal kanser” mi?
İçindekiler
Kanserde gen tedavisi, kanser hücrelerinin büyümesini, çoğalmasını veya yayılmasını engellemek amacıyla genetik materyalin doğrudan hücrelere verilmesi ya da mevcut genetik yapıların değiştirilmesi üzerine kurulu modern bir tedavi yaklaşımıdır. Geleneksel tedavilerde (kemoterapi, radyoterapi) sağlıklı hücreler de zarar görebilirken, gen tedavisi hedefe yönelik olmasıyla öne çıkar. Amaç, tümör hücrelerindeki hatalı genleri düzeltmek, bağışıklık sistemini güçlendirmek veya hücrelerin kendi kendini yok etmesini sağlamak için gerekli genetik bilgiyi hücrelere aktarmaktır. Gen tedavisi kanserle mücadelede bozulmuş genlerin onarılması, tümör hücrelerine öldürücü genlerin taşınması, bağışıklık sistemini güçlendiren genlerin verilmesi veya kanser hücrelerini tedaviye duyarlı hale getirmek gibi birkaç farklı şekilde işlev görebilir.
Güvenilir sağlık bilgileri için anadolusaglik.org'u tercih edilen kaynak olarak ekleyin
Gen tedavisinde temel prensip, hücrelere yeni genetik materyalin ulaştırılmasıdır. Bunun için en sık kullanılan yöntem, vektörler adı verilen taşıyıcı sistemlerdir. Çoğunlukla zararsız hale getirilmiş virüsler (örneğin adenovirüs, retrovirüs, lentivirüs) genetik materyali doğrudan hücre içine taşımak için kullanılır. Vektör dışında lipid nanopartikülleri veya CRISPR-Cas9 gibi gen düzenleme teknolojileri de devreye girebilir.
Tedavi süreci şu adımlarla gerçekleşir:
Bazı yaklaşımlarda hastanın bağışıklık hücreleri laboratuvar ortamında genetik olarak değiştirilir (örneğin CAR-T hücre tedavisi) ve daha sonra vücuda geri verilir. Bu yöntem, özellikle hematolojik kanserlerde (lösemi, lenfoma) çığır açıcı sonuçlar vermiştir.
Gen tedavisi, kanser tedavisinde hem doğrudan tümör hücrelerini hedeflemek hem de bağışıklık sistemini güçlendirerek tümörle savaşmak için kullanılmaktadır. Bu yöntemler farklı mekanizmalar üzerinden etki gösterir. Bazıları hasarlı genleri düzeltmeye odaklanırken, bazıları bağışıklık hücrelerini genetik olarak değiştirerek kanser hücrelerini daha iyi tanıyıp yok etmelerini sağlar. Ayrıca kanser hücrelerini tedaviye duyarlı hale getiren ya da doğrudan öldüren genetik materyaller de kullanılabilir.
Başlıca gen tedavisi yöntemleri şöyle sıralanabilir:
Gen tedavisi, henüz tüm kanserler için standart bir tedavi yöntemi haline gelmemiştir. Ancak klinik araştırmalar birçok farklı kanser türünde umut verici sonuçlar ortaya koymaktadır. Özellikle hematolojik (kan kaynaklı) kanserlerde başarı oranı daha yüksektir. Katı tümörlerde ise (ör. akciğer, pankreas, beyin tümörleri) tedavi daha karmaşık olmakla birlikte önemli ilerlemeler kaydedilmektedir.
Gen tedavisinin uygulandığı veya üzerinde çalışılan başlıca kanser türleri şu şekilde sıralanabilir:
Günümüzde gen tedavisi, özellikle kan kanserlerinde klinik kullanım alanı bulurken, katı tümörlerde ise araştırmalar yoğun şekilde devam etmektedir. Yakın gelecekte, gen tedavisinin kanser tedavisinde standart protokollerin ayrılmaz bir parçası olması beklenmektedir.
6 dk
Bu metni yararlı buldunuz mu?
Onkoloji Merkezi
Medikal Teknolojiler
Günümüzde kanser tedavilerinde önemli gelişmeler yaşanıyor. En önemli gelişmelerin yaşandığı bölümlerden biri de Radyasyon Onkolojisi.
Robotik cerrahi veya robot yardımlı cerrahi, “da Vinci” sistemini kullanarak küçük deliklerden bazı ameliyatların gerçekleştirilmesi şeklinde tanımlanır.
PET/CT, PET ile CT tekniklerini aynı cihazda birleştirirken, onların ayrı ayrı verdikleri bilgiden daha fazlasını sağlayan bir görüntüleme yöntemidir.
“Hibrit ameliyathane” tanım olarak gelişmiş tıbbi görüntüleme sistemleri ve tıbbi cihazların aynı anda kullanılabildiği yeni konsept ameliyathane odaları için kullanılmaktadır.
Cyberknife M6 oldukça hassas robot teknolojisini kullanarak tümörleri tedavi eder.
Radixact cihazı, Accuray marka olup “tomoterapi” olarak bilinen cihaz ailesinin en yeni modelidir.
Türkiye‘de ilk defa Anadolu Sağlık Merkezi‘nde kullanılmaya başlanan Varian Edge, kanser radyoterapisinde ulaşılan en ileri teknolojilerin bir arada kullanıldığı radyoterapi cihazlarından biri.
Kadınlarda ölüm nedenlerinde ikinci sırada yer alan meme kanserinin erken dönem tanısında en etkili görüntüleme yöntemi mamografi
Meme dokusunun düşük doz röntgen ışını kullanılarak, meme kanserinin saptanmasında ve meme kanserine bağlı ölümleri azaltmak için kullanılan tanı yöntemi.
Meme kanseri tedavisinde radyoterapi bugün daha az yoğunlukta, daha az dozda, daha az bölgeye, daha kısa sürelerle müdahale etmeye odaklanıyor.
Ultrason veya asıl ismiyle ultrasonografi, yüksek frekanslı ses dalgaları kullanılarak görüntü elde edilmesini sağlayan bir tıbbi tetkik yöntemidir.
Anadolu Sağlık Merkezi Radyoloji Bölümü’nde ileri teknolojili görüntüleme cihazları yer almaktadır.
Türkiye’de çok az sayıdaki merkezde uygulanan Endobronşiyal Ultrasonografi (EBUS), komplikasyon riskleri düşük bir tanı yöntemi. Fakat onu asıl farklı kılan, akciğer kanseri tanısını ve evrelemeyi aynı anda, tek bir seansta, hastaya zaman kaybı yaşatmadan gerçekleştirmesi…
İleri teknoloji cihaz ve yazılım kullanılarak prostatta kanser şüphesi olan odakları saptayan ve bu odaklardan milimetrik hassasiyetle biyopsi yapılmasını sağlayan bir yöntemdir.
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Altan Kır
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Ayşen Yücel
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Banu Atalar
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Bülent Karagöz
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Hüseyin Baloğlu
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. İlker Tinay
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Kenan Keklikçi
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Kezban Berberoğlu
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Mehmet Emre Üstündağ
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Necdet Üskent
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Önder Öngürü
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Savaş Kansoy
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Şeref Kömürcü
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Yeşim Yıldırım
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Zafer Küçükodacı
Onkoloji Merkezi
Prof. Dr. Zafer Gülbaş
Onkoloji Merkezi
Doç. Dr. Ahmet Murat Dökdök
Onkoloji Merkezi
Doç. Dr. Eda Tanrıkulu Şimşek
Onkoloji Merkezi
Doç. Dr. Özgür Sarıca
Onkoloji Merkezi
Op. Dr. Emin Murat Şirin
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Adnan Aras
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Ceren Barlas
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Fatma Zeynep Güngören
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Kutlay Karaman
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Oktay Karadeniz
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. SeyedBaresh Razavıkhosroshahı
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Sinan Karaaslan
Onkoloji Merkezi
Uzm. Dr. Süleyman Tutar
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Kişisel Verilerin İşlenmesi: Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti: ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin, tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.