21 Ağustos 2023 Pazartesi
Grip Nasıl Geçer? En Hızlı 5 Öneri!
Geniz eti (adenoid), üst solunum yollarının bağışıklıkla ilişkili yapılarından biri olan lenfoid dokulardan oluşur. Özellikle erken çocukluk döneminde antijenlere karşı ilk savunma hattı olarak görev üstlenen bu doku, burun ve boğazın birleşim noktasında, yumuşak damağın hemen arkasında yer alır. Çocuklarda genellikle 6-7 yaşına kadar aktif kalır ve ergenlikle birlikte fonksiyonel olarak küçülür veya tamamen kaybolur. Ancak bazı durumlarda geniz eti fizyolojik sınırların ötesinde büyür, hava yolunu tıkar ve hem solunum hem de işitme başta olmak üzere pek çok sistemik fonksiyonu etkiler. Özellikle pediatrik yaş grubunda sık karşılaşılan bu durum, gerek semptomları gerekse cerrahi endikasyonları açısından multidisipliner değerlendirme gerektirir.
İçindekiler
Geniz Eti Belirtileri Nelerdir? Geniz Eti Ameliyatı Geniz Eti Nedir? Geniz Eti Belirtileri Nelerdir? Geniz Eti Büyüten Yiyecekler Nelerdir? Geniz Eti Büyümesi Ne Gibi Etkiler Gösterir? Geniz Eti Tanısı Nasıl Konulur? Geniz Eti Nasıl Tedavi Edilir? Geniz Eti Ameliyatı Nasıl Olur? Geniz Eti Ameliyatı İçin Kriter Nedir?Geniz eti ya da tıbbi adıyla adenoid vejetasyon, Waldeyer lenfoid halkasının bir parçası olarak kabul edilen immünolojik bir dokudur. Bu halka, ağız ve geniz boşluğunda bulunan bademcikler, dil kökü tonsili, lateral faringeal bantlar ve adenoidden oluşur. Adenoid doku, antijenlerle ilk temasta bulunan bir bariyer görevi görerek, lokal mukozal bağışıklığın oluşmasına katkı sağlar. Fakat sık geçirilen enfeksiyonlar, alerjik yatkınlık veya genetik eğilim nedeniyle bu doku hacimsel olarak artar ve fonksiyonunu aşan yapısal bir probleme dönüşür.
Solunum yolunun anatomik olarak dar bir bölgesinde yer aldığı için minimal bir büyüme bile hava pasajını ciddi şekilde kısıtlayabilir. Geniz eti büyümesi, yalnızca lokal etkilerle sınırlı kalmaz; orta kulak havalanmasını bozar, uyku kalitesini düşürür ve kraniofasiyal gelişimi etkileyebilir.
Geniz eti büyümesi (adenoid hipertrofisi), özellikle çocukluk döneminde sık görülen ve solunum, konuşma, işitme ile yüz gelişimi üzerinde çok yönlü etkiler yaratan bir durumdur. Geniz eti, burun boşluğu ile boğazın birleşiminde yer alan ve bağışıklık sisteminin parçası olan lenfoid bir dokudur. Ancak bu yapı iltihaplara veya genetik yatkınlıklara bağlı olarak büyüdüğünde hava yolunu kısmen ya da tamamen tıkayabilir. Geniz eti belirtileri şu şekildedir:
Geniz eti büyümesi esas olarak anatomik ve immünolojik temellere dayansa da, bazı besin grupları bu süreci dolaylı olarak tetikleyebilir. En dikkat çeken ilişki, alerjen potansiyeli yüksek gıdalarla ilgilidir. İnek sütü proteinine duyarlılığı olan çocuklarda, süt ve süt ürünlerinin mukozal inflamasyonu tetikleyerek geniz bölgesinde ödem oluşturduğu gözlemlenmiştir. Benzer şekilde, aşırı işlenmiş şekerli gıdalar, katkı maddeleri ve koruyucular içeren hazır yiyecekler; histamin salınımına neden olarak geniz mukozasını irrite edebilir.
Hava yolunun daralması, kronik hipoksiye yol açabilir. Bu durum çocuklarda beyin oksijenlenmesinin azalmasına, dolayısıyla nörokognitif performansta düşüşe neden olabilir. Uyku sırasında tekrarlayan apne atakları, uyku apne sendromu gelişimini tetikler. Bu da kardiyovasküler sistem üzerinde yük oluşturur ve ileri olgularda pulmoner hipertansiyon gibi komplikasyonlara dahi zemin hazırlayabilir.
Östaki disfonksiyonu nedeniyle orta kulak havalanması bozulur ve kronik efüzyonlu otit gelişebilir. Bu durum hem işitme kaybına hem de konuşma gelişiminde gecikmeye neden olur. Ayrıca geniz eti büyümesi, ağızdan solunuma neden olarak üst hava yolunu dış mikroorganizmalara açık hale getirir. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının sıklığını artırır. Ortodontik gelişimi de olumsuz etkileyen geniz eti, uzun vadede çene geriliği ve maloklüzyon gibi kalıcı yapısal bozukluklara yol açabilir.
Geniz eti tanısı, multidisipliner yaklaşım gerektiren bir süreçtir. İlk adım, detaylı bir anamnez (hasta öyküsü) alınmasıdır. Ailelerin gece uykusu, horlama, nefes durması, ağızdan solunum ve sık kulak enfeksiyonu gibi semptomlara dair aktardıkları bilgiler klinik değerlendirme açısından büyük önem taşır. Fizik muayenede burun tıkanıklığı, genizsi konuşma ve otit bulguları değerlendirilir. Objektif görüntüleme yöntemleri tanıyı destekler.
En sık kullanılan yöntem, nazofaringeal endoskopidir. Bu işlem, fleksibl fiberoptik endoskopla burun boşluğundan girilerek geniz etinin direkt olarak görüntülenmesini sağlar. Alternatif olarak lateral nazofarengeal grafi (boyun röntgeni) ile geniz etinin hava yolunu ne kadar tıkadığı değerlendirilir. Ayrıca işitme kaybı şüphesi varsa odyometri ve timpanometri gibi odyolojik testler de yapılır. Tüm bulgular birlikte ele alınarak hastaya özgü bir tedavi planı oluşturulur.
Hafif semptomatik olgularda, geniz etini küçültmeye yönelik medikal tedavi uygulanabilir. Bu tedavi kapsamında; nazal kortikosteroid spreyler, tuzlu su irrigasyonu, alerji tedavisi ve antibiyotikler yer alır. Ancak bu yöntemler geçici rahatlama sağlar ve anatomik büyümeyi geriletmez. Semptomların şiddetli, dirençli ve yaşam kalitesini bozacak düzeyde olduğu olgularda cerrahi müdahale (adenoidektomi) gereklidir.
Ameliyat, genel anestezi altında yapılır ve ağız yoluyla geniz bölgesine ulaşılarak büyümüş adenoid doku alınır. Geleneksel küretaj yöntemine ek olarak; plazma bıçağı, radyofrekans ablasyon ve mikrodebrider gibi modern teknolojiler kanama riskini azaltarak operasyon güvenliğini artırır. İşlem ortalama 15-30 dakika sürer. Çocuklar genellikle aynı gün taburcu edilir. Ameliyat sonrası ilk 1 hafta boyunca beslenmeye, enfeksiyonlardan korunmaya ve travmadan kaçınılmaya dikkat edilmelidir.
Geniz eti cerrahisi, her büyüme durumunda uygulanmaz. Müdahale kararı, klinik endikasyonlara ve tedaviye yanıt derecesine göre verilir. Cerrahi kriterler şunlardır:
Bu kriterlerden biri veya birkaçı varlığında, özellikle 2 yaş üstü çocuklarda adenoidektomi güvenle uygulanabilir. Ancak cerrahinin zamanlaması ve yöntemi, KBB uzmanı ve gerekiyorsa odyolog, alerji uzmanı gibi diğer disiplinlerle iş birliği içinde kararlaştırılmalıdır.
Son güncellenme tarihi: 28 Ağustos 2025
Yayınlanma tarihi: 10 Ağustos 2023
6 dk
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Bölüm Doktorları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Önerilen Sağlık Yazıları
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Grip Nasıl Geçer? En Hızlı 5 Öneri!
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Denge Laboratuvarı
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Alerjik Rinit Nedir? Nasıl Tedavi Edilir?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Boğaz Ağrısına Ne İyi Gelir? Boğaz Ağrısı Nasıl Geçer?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Boğaz İltihabına Ne İyi Gelir? Nasıl Geçer?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Burun Kanaması: Nedir, Belirtileri, Teşhis ve Tedavisi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Burun Tıkanıklığı Nasıl Geçer?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Dış Kulak İltihabı Nedir, Belirtileri ve Tedavisi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Elma Sirkesi: Faydaları, Etkileri, Tüketimi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Faranjit Nedir? Faranjit Belirtileri ve Nedenleri Nelerdir?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Geniz Akıntısı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Horlama Neden Olur? Horlama Tedavisi Nasıldır?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Kulak Ağrısına Ne İyi Gelir? Kulak Ağrısı Neden Olur?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Kulak Tıkanıklığı Nedir? Kulak Tıkanıklığı Nasıl Geçer?
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Meniere Hastalığı: Nedir, Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Orta Kulak İltihabı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Ses Kısıklığı: Nedir, Belirtileri, Teşhis ve Tedavisi
500 kez okundu
21 Ağustos 2023 Pazartesi
Vertigo Nedir? Vertigo Belirtileri Nelerdir? Neden Olur?
500 kez okundu
16 Ocak 2024 Salı
Sinüzit Nedir? Sinüzit Belirtileri Nelerdir?
17 Ocak 2024 Çarşamba
Kuru Öksürüğe Ne İyi Gelir? Kuru Öksürük Nasıl Geçer?
17 Ocak 2024 Çarşamba
Öksürüğe Ne İyi Gelir? Öksürüğü Ne Keser?
23 Mayıs 2024 Perşembe
Ses Kısıklığına Ne İyi Gelir? Ses Kısıklığı Neden Olur?
20 Ağustos 2024 Salı
Uyku Apnesi Nedir? Uyku Apnesi Belirtileri Nelerdir?
23 Ağustos 2024 Cuma
Burun Akıntısına Ne İyi Gelir? Burun Akıntısı Nasıl Geçer?
23 Ağustos 2024 Cuma
Kulak Çınlaması Neden Olur? Kulak Çınlaması Nasıl Geçer?
10 Eylül 2024 Salı
Kulak Burun Boğaz Hastalıklarında Robotik Cerrahi Avantajları
10 Eylül 2024 Salı
Uyku Apnesi Tedavisinde Robotik Cerrahi Nasıl Uygulanır?
10 Eylül 2024 Salı
Gırtlak Kanseri Artık 40’lı Yaşlarda Da Görülüyor
6 Ocak 2025 Pazartesi
Dudak Kanseri Nedir? Dudak Kanseri Belirtileri Nelerdir?
25 Şubat 2025 Salı
Sinüs Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
25 Şubat 2025 Salı
Bademcik (Tonsil) Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
7 Mart 2025 Cuma
Tükürük Bezi Kanseri Belirtileri ve Evreleri
8 Nisan 2025 Salı
Burun Estetiğinde Konforlu ve Güvenli Çözüm: Piezo Yöntemi
8 Nisan 2025 Salı
Larenjit Nedir? Larenjit Belirtileri ve Tedavisi
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Kulak Arkası Şişlik Neden Olur?
24 Temmuz 2025 Perşembe
Kepçe Kulak Ameliyatı (Otoplasti) Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Kişisel Verilerin İşlenmesi: Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, Özel Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi ve Özel Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti: Özel Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi ve Özel Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.