Sepsis, vücudun bir enfeksiyona karşı verdiği kontrolsüz ve aşırı bağışıklık yanıtı sonucu ortaya çıkan, hayatı tehdit eden ciddi bir klinik tablodur. Enfeksiyonun kendisinden çok, vücudun bu enfeksiyona verdiği yanıt organ hasarına yol açar. Erken tanı ve hızlı tedavi edilmediğinde sepsis; çoklu organ yetmezliği, septik şok ve ölümle sonuçlanabilir.
Sepsis; bakteri, virüs, mantar veya parazit kaynaklı bir enfeksiyonun kana karışması ya da vücutta yayılması sonucu bağışıklık sisteminin aşırı aktive olmasıyla gelişir. Bu aşırı yanıt, damarların genişlemesine, kan basıncının düşmesine ve dokulara yeterli oksijen gitmemesine neden olur. Sonuçta hayati organlar zarar görmeye başlar. Sepsis her yaş grubunda görülebilir ancak yaşlılar, bebekler, kronik hastalığı olanlar ve bağışıklığı baskılanmış bireylerde daha ağır seyreder.
Sepsis enfeksiyonun varlığıyla birlikte bağışıklık sisteminin bu enfeksiyona verdiği orantısız ve kontrolsüz yanıtla karakterizedir. Normalde vücudu koruması gereken savunma mekanizmaları, sepsis durumunda ters etki yaratır ve sağlıklı dokulara zarar vermeye başlar. Bu süreçte damar geçirgenliği artar, pıhtılaşma sistemi bozulur ve mikrosirkülasyon etkilenir. Dokular yeterince oksijenlenemediği için hücresel düzeyde hasar gelişir.
Sepsis, vücudun herhangi bir yerinde başlayan enfeksiyonun kontrol altına alınamaması sonucu gelişir. Enfeksiyon odağı başlangıçta sınırlı olabilir ancak mikroorganizmaların kana yayılmasıyla tablo hızla ağırlaşır. En sık sepsise yol açan enfeksiyonlar belirli organ sistemlerinden kaynaklanır.
Sepsise yol açabilen başlıca nedenler şu şekildedir::
Sepsisin gelişiminde hastanın bağışıklık durumu, mevcut kronik hastalıkları ve enfeksiyona verilen bireysel yanıt da belirleyici rol oynar. Aynı enfeksiyon bir kişide hafif seyrederken, başka bir kişide hızla sepsise ilerleyebilir. Özellikle geç fark edilen veya uygun şekilde tedavi edilmeyen enfeksiyonlar, sepsis riskini ciddi biçimde artırır.
Sepsis belirtileri çoğu zaman ani başlar ve hızla ilerler. Enfeksiyon belirtilerine ek olarak, vücudun genel sistemlerini etkileyen ciddi bulgular ortaya çıkar. Belirtiler kişiden kişiye değişebilir ancak çoğu zaman genel durumun hızla bozulması dikkat çeker.
Sepsiste sık görülen belirtiler şöyledir:
Sepsiste ortaya çıkan belirtiler çoğu zaman enfeksiyonun şiddetiyle paralel değildir. Bazen ateş çok yüksek olmayabilir ya da klasik enfeksiyon bulguları silik seyredebilir. Özellikle yaşlılarda sepsis, ateş yerine bilinç değişikliği, ani düşkünlük ve genel durum bozukluğu ile kendini gösterebilir. Bu durum tanının gecikmesine neden olabilir.
Sepsis tanısı yalnızca tek bir belirtiyle konulmaz; klinik bulgular, laboratuvar sonuçları ve hastanın genel durumu birlikte değerlendirilir. Enfeksiyon bulgularına ek olarak hayati fonksiyonlarda bozulma olması sepsis açısından uyarıcıdır. Erken evrede tanı koymak her zaman kolay değildir. Bu nedenle şüpheli durumlarda hızlı değerlendirme önemlidir. Sepsis tanısında en önemli nokta, zaman faktörüdür. Saatler içinde ilerleyebilen bu tabloya erken müdahale edilmesi, hayatta kalma oranlarını belirgin şekilde artırır. Klinik şüphe oluştuğu anda kesin tanı beklenmeden tedaviye başlanması, modern sepsis yönetiminin temel prensiplerinden biridir.
Sepsis, şiddetine ve vücutta yol açtığı etkilere göre aşamalı olarak ilerler. Her evrede müdahale edilmezse tablo bir üst seviyeye geçebilir ve hayati risk artar.
Sepsis evreleri genel olarak şu şekilde sınıflandırılır:
Sepsis tanısı klinik değerlendirme ve laboratuvar testlerinin birlikte yorumlanmasıyla konur. Kan testleri, enfeksiyon belirteçleri ve organ fonksiyonlarını gösteren değerler tanıda yol göstericidir. Gerekli durumlarda enfeksiyon odağını saptamak için görüntüleme yöntemlerine başvurulur. Tanı sürecinde zaman kaybetmeden tedaviye başlanması esastır.
Sepsis tedavisi acil ve yoğun bakım koşullarında yürütülmesi gereken bir süreçtir. Tedavinin temel amacı enfeksiyonun kontrol altına alınması ve organ hasarının önlenmesidir. Antibiyotik tedavisine mümkün olan en kısa sürede başlanır. Aynı zamanda damar yoluyla sıvı tedavisi, oksijen desteği ve gerekirse tansiyon yükseltici ilaçlar uygulanır. Ağır vakalarda solunum cihazı ve ileri yoğun bakım desteği gerekebilir.
Sepsis doğrudan bulaşıcı değildir. Ancak sepsise yol açan enfeksiyon etkenleri bulaşıcı olabilir. Enfeksiyonun kendisi yayılırken, sepsis vücudun verdiği aşırı yanıtın sonucudur.
Erken tanı ve doğru tedaviyle sepsis tamamen iyileşebilir. Ancak geç kalınan vakalarda kalıcı organ hasarı veya ölüm riski artar. İyileşme süreci kişiye ve hastalığın şiddetine bağlıdır.
Yaşlılar, yenidoğanlar, diyabet hastaları, kanser hastaları ve bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerde sepsis daha sık ve ağır seyreder. Bu gruplarda enfeksiyonlar çok daha yakından izlenmelidir.
Son güncellenme tarihi: 19 Şubat 2026
Yayınlanma tarihi: 19 Şubat 2026
Enfeksiyon Hastalıkları
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya
Enfeksiyon Hastalıkları
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya
20 Ağustos 2023 Pazar
Domuz gribi mi oldunuz? Panik yapmayın, hızlı hareket edin.
20 Eylül 2023 Çarşamba
Domuz gribi (H1N1 İnfluenza A) Belirtileri ve Tedavisinde İlk 48 Saatin Önemi
20 Eylül 2023 Çarşamba
Grip ve COVID-19 arasındaki fark ne?
20 Ağustos 2023 Pazar
Coronavirus (Koronavirus) Belirtileri Nelerdir?
20 Ağustos 2023 Pazar
Hepatit B Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri
20 Ağustos 2023 Pazar
HIV (AIDS) Belirtileri Nelerdir? HIV (AIDS) Nasıl Bulaşır?
20 Ağustos 2023 Pazar
HPV Nedir? HPV Belirtileri Nelerdir?
20 Ağustos 2023 Pazar
Kolera : Nedir, Belirtileri, Bulaşıcılığı ve Tedavisi
20 Ağustos 2023 Pazar
Kuduz Nedir? Kuduz Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
20 Ağustos 2023 Pazar
Maymun Çiçeği Virüsü Nedir? Maymun Çiçeği Virüsü Nasıl Bulaşır?
20 Ağustos 2023 Pazar
Strep A Enfeksiyonu Nedir?
20 Ağustos 2023 Pazar
Tetanoz: Nedir, Belirtileri, Tedavisi ve Tetanoz Aşısı
24 Ağustos 2023 Perşembe
Kök Hücre Nedir? Kök Hücre Tedavisi Nasıl Yapılır?
20 Eylül 2023 Çarşamba
Deniz ve Havuzda Bulaşabilecek Hastalıklardan Nasıl Korunmalı?
11 Ekim 2023 Çarşamba
Eris Varyantı Nedir? Koronavirüs Eris Varyantı Belirtileri Nelerdir?
11 Ekim 2023 Çarşamba
Salmonella Nedir?
2 Şubat 2024 Cuma
X Hastalığı (X Virüsü) Nedir?
23 Mayıs 2024 Perşembe
Beşinci Hastalık (Parvovirüs B19) Nedir? Nasıl Tedavi Edilir?
27 Mayıs 2024 Pazartesi
Brusella Nedir? Brusella Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
25 Temmuz 2024 Perşembe
Kızıl Hastalığı Nedir? Kızıl Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
6 Ağustos 2024 Salı
Yeni Salgın Hastalık: Mide Bulantısı, Ateş ve Kusma Belirtileri
7 Ağustos 2024 Çarşamba
Ayak Mantarına Ne İyi Gelir? Ayak Mantarı Nasıl Geçer?
7 Ağustos 2024 Çarşamba
Şap Hastalığı Nedir? Şap Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
23 Ağustos 2024 Cuma
Flirt Varyantı Nedir? Flirt Varyantı Belirtileri Nelerdir?
27 Eylül 2024 Cuma
COVID XEC Varyantı Nedir? COVID XEC Belirtileri Nelerdir?
30 Eylül 2024 Pazartesi
Domuz Gribi Nedir? Domuz Gribi Belirtileri Nelerdir?
22 Ekim 2024 Salı
Bavul Sıtması (Odyssean Malaria) Nedir? Belirtileri Nelerdir?
11 Kasım 2024 Pazartesi
İnfluenza Nedir? İnfluenza Belirtileri Nelerdir?
11 Kasım 2024 Pazartesi
Kara Mantar Hastalığı (Mukormikoz) Nedir? Belirtileri Nelerdir?
11 Kasım 2024 Pazartesi
Şarbon Nedir? Şarbon Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
12 Kasım 2024 Salı
Balgam Söktürücü Doğal Yöntemler Nelerdir?
26 Aralık 2024 Perşembe
Enfeksiyon Nedir? Enfeksiyon Belirtileri Nelerdir?
3 Mart 2025 Pazartesi
Balanit Nedir? Balanit Tedavisi Nasıl Olur?
11 Nisan 2025 Cuma
Bahar Alerjisine Ne İyi Gelir? Belirtileri Nelerdir?
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Cerrahisi Nedir? Hangi Bölüm Bakar?
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Yarası Nedir? Tedavisi ve Bakımı
15 Nisan 2025 Salı
Diyabetik Ayak Bakımı Nasıl Olmalı?
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Parazit Nedir? Vücuttaki Parazit Belirtileri Nelerdir?
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Kist Hidatik Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
26 Mayıs 2025 Pazartesi
Sarılık Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
23 Temmuz 2025 Çarşamba
Ruam Hastalığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
24 Eylül 2025 Çarşamba
Hiperbarik Oksijen Tedavisi Nedir? Ne İşe Yarar?
9 Ekim 2025 Perşembe
Chikungunya Virüsü Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
5 Ocak 2026 Pazartesi
Nimbus Varyantı Nedir? Nimbus Varyantı Belirtileri Nelerdir?
5 Ocak 2026 Pazartesi
Stratus Varyantı Nedir? Stratus Varyantının Belirtileri Nelerdir?
5 Ocak 2026 Pazartesi
JN1 Varyantı (JN1 Virüsü) Nedir? JN1 Belirtileri Nelerdir?
5 Ocak 2026 Pazartesi
Omicron Varyantı nedir? Omicron Varyantının Belirtileri Nelerdir?
5 Ocak 2026 Pazartesi
COVID XEC Varyantı Nedir? COVID XEC Belirtileri Nelerdir?
22 Ocak 2026 Perşembe
Lyme Hastalığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
22 Ocak 2026 Perşembe
Göbek Deliği İltihabı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
26 Ocak 2026 Pazartesi
Çiçek Hastalığı Nedir? Çiçek Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
19 Şubat 2026 Perşembe
Influenza A (H3N2 Virüsü) Nedir?
Öne Çıkan Kanser Yazıları
Bunları da oku
Doktorlar
Kişisel Verilerin İşlenmesi: Kimlik, iletişim, sağlık ve pazarlama bilgilerimin, ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından yürütülecek pazarlama faaliyetlerinin planlanması ve tıbbi ihtiyaçlarıma ve alışkanlıklarıma göre özelleştirilmesi ile bana özel kampanyalar oluşturulması amacıyla işlenmesini kabul ediyorum.
Ticari Elektronik İleti: ASM Anadolu Sağlık Merkezi A.Ş. tarafından kimlik ve iletişim bilgilerimin, tercih ettiğim iletişim kanalı üzerinden bana reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik iletilerin gönderilmesi amacıyla işlenmesi ve bununla sınırlı olarak hizmet alınan tedarikçilerle paylaşılmasını kabul ediyorum.
