Baş Boyun Kanserleri: Nedir, Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

Baş boyun kanserleri, vücudun baş ve boyun bölümünde oluşabilen kanser hücrelerinin kontrolsüz ve anormal olarak çoğalmasına verilen isimdir. Baş boyun kanserlerinin erken teşhis edilmesi ve erken tedavisi son derece önem taşımaktadır. Yaygın olarak görülebilen baş boyun kanserlerinin tedavisi olabileceği gibi bazı durumlarda kalıcı hasarlar da verebilir. Bu hasarları önlemek için bazı tedavi yöntemleri uygulanarak kanser hücrelerinin yok edilmesi ya da ilerlemenin durdurulması sağlanabilir.

Baş Boyun Kanserleri Nedir?

Baş ve boyun: ağız boşluğu, nazofarenks (üst yutak), orofarenks, hipofarenks (alt yutak), gırtlak, sinüsler, kulağın bazı bölümleri ve boyundan oluşur. Baş ve boyun kanserleri, vücudun baş ve boyun bölgelerinde oluşan çeşitli kanser türlerini ifade eder. Tüm kanser türleri, vücudun belli bir bölümünde hücrelerin kontrolsüz ve anormal bir şekilde çoğalmasıyla oluşur. Baş ve boyun kanserleri tutulumun görüldüğü bölgeye göre bazı isimlerle nitelendirilir. 

Ağız kanseri; dudak, dil, diş etleri, yanakları, ağız tabanı ve damağı kapsar. Boğaz ya da boyun kanseri terimi, bazen nazofarenks, larenks ve özofagus kanseri için de kullanılmaktadır.
 

Baş ve boyun kanserleri bulunduğu bölgeye göre aşağıdaki gibi nitelendirilir:

Ağız boşluğu kanseri

Dudak, dil, diş etleri, yanaklar, ağız tabanı ve damağı kapsar. Dudak kanseri en sık alt dudakta görülmekte ve erkeklerde kadınlara oranla daha fazla görülür. İleri yaşla birlikte görülme sıklığı artmaktadır. Dil kanseri ise diğer kanser türlerindeki gibi hücrelerin anormal şekilde çoğalmasıyla oluşur. Dil kanseri, ağız boşluğunda ve açıkta olduğu için teşhis edilmesi diğer kanser türlerine göre daha kolaydır. Sigara ile yakın ilişkilidir. Diş eti kanseriise uygun olmayan protezler gibi irritanlarla ilişki içindedir. Ağız tabanı ve çene arkası kanserleri özellikle tanınması zor kanserlerdir. 

Nazofarenks (üst yutak) kanseri

Nazofarenks, diğer adı ile geniz, burun ve boğazın arkasında ve üst kısımda kalan kısımdır. Nazofarenkste oluşan kanser, nazofarenks kanseri olarak adlandırılmaktadır. Nazofarenks kanserinin erken tespiti zordur. Kulak problenmleri ve burun tıkanıklığı ile kendini gösterebilir. Bazen ilk belirtisi boyunda kitle olabilir.

Larenks (gırtlak) kanseri

Gırtlak, nefes ve yemek borusunu birbirinden ayıran ve boğazda bulunan, yutaktan sonra gelen bir yapıdır. Açılıp kapanan yapısı sayesinde yenilen yemeğin yanlışlıkla nefes borusuna kaçmasını engeller. Gırtlakta, malign yani kötü huylu hücrelerin oluşmasına gırtlak kanseri adı verilir. Larenks yani gırtlak kanseri, genellikle gırtlağın üst kısmında oluşur.

3 haftayı geçen ses kısıklılarında ayırıcı tanıda yer alması gerekir.

Paranazal sinüsler ve burun boşluğu kanseri

Paranazal sinüsler, burun boşluğunun yanında bulunan sinüslerdir. Paranazal sinüs ve burun boşluğunda oluşan tümörlere oluşum yerine göre sinüs kanseri ya da burun kanseri denilebilir. Kötü huylu burun boşluğu kanseri nadir olarak görülmektedir. Tanı anında metastaz riski daha düşük olan kanserlerdir.

Tükürük bezi kanseri

Tükürük bezi, baş ve boyun bölgesinde bulunan ve sindirime yardımcı olan tükürüğü üreten yapılardır. Tükürük bezinin ürettiği salgı aynı zamanda enfeksiyonları önleyen antikorları da barındırır. Birçok tipte tükürük bezi kanseri mevcuttur. Fakat tükürük bezi tümörlerinin büyük kısmı iyi huyludur ve yayılım göstermezler.

Baş Boyun Kanserlerinin Nedenleri Nelerdir?

Kanserler her yaş grubunu etkileyebilmektedir. Fakat 65 yaş ve üstü bireylerde kanser türlerinin oluşumu daha sık görülmektedir. Çoğu kanser türü erkeklerde kadınlara göre daha fazla görülmektedir. Baş ve boyun kanserlerinin oluşumunda yaş,cinsiyet ve daha pek çok etken rol oynayabilir. Bunların başında sigara ve alkol gelmektedir. Bu faktörlere ek olarak endüstrileşmiş toplumlarda kanserlerin görülme sıklığı daha yüksektir. Hazır gıda tüketimi, radyasyon maruziyeti, beslenme ve kişisel bakım alışkanlıkları da bazı kanserlere neden olabilmektedir. 

Türkiye’de larenks kanseri gibi baş boyun kanseri türleri görülme oranı yüksektir. Bunun başlıca nedeni erkeklerde sigara tüketimine bağlanmaktadır. Baş boyun ve diğer kanserlere neden olan etkenler ise, genetik ve aile yapısına bağlı olabilmektedir. Diğer yandan hormonal faktörler, diyet faktörleri, fiziksel etkenler, kimyasallar, virüsler, bakteriler ve parazitler de etkili olabilmektedir. Genetik yapı kanserlerin oluşumu için tek başına bir neden olmamakla birlikte kanser oluşumuna yardımcı olabilmektedir. Tütün kullanımının, dünyada kanserlerin en büyük sebeplerinden biri olduğu bilinmektedir. Sigara, akciğer, baş, boyun, özofagus, serviks, pankreas ve mesane kanseri gibi birçok kansere sebep olduğu bilinmektedir.

Baş Boyun Kanserlerinin Belirtileri Nelerdir?

Baş ve boyun kanserleri bazı belirtiler verebileceği gibi hiç belirti de vermeyebilir. Genel olarak bazı önemli belirtileri aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz: 

  • Baş ve boyunda şişlik,
  • Göz çevresinde şişlik,
  • Ağızda uyuşma, karıncalanma, 
  • Ses kısılması,
  • Yutma güçlüğü,
  • Öksürük,
  • Nefes almada güçlük,
  • Yutkunmada güçlük,
  • Ağızda, dilde ve dudakta görülen bazı yaralar,
  • Kulak ağrısı, çınlaması ya da işitmede azalma.

Baş Boyun Kanserlerine Nasıl Tanı Konur?

Baş boyun kanserlerinin erken teşhisi çok büyük öneme sahiptir. Tüm baş boyun kanserlerinin neredeyse dörtte üçü muayene sırasında tespit edilebilir niteliktedir. Hekiminiz, tanının koyulabilmesi için bazı testler yapabilir. Bu testler ağız, burun, boğaz ve dili kontrol etmek için fiziki muayene olabilir. Gerekli olabilecek bir diğer tanı yöntemi endoskopidir. Doktorunuz, gırtlak, boğaz ve burun boşluğunu incelemek için endoskopiye ihtiyaç duyabilir. Laboratuvarda incelenmesi için kan, idrar örnekleri isteyebilir. Röntgen, MR (manyetik rezonans), BT (Bilgisayarlı Tomografi) gibi görüntüleme yöntemlerine başvurulabilir. Ayrıca bir patoloğun incelemesi için biyopsi örneği alınmasını gerekli görebilir. Biyopsi örneği ameliyathane şartlarında parça alınması, poliklinikte parça alınması veya tükürük bezi lezyonlarında lokal anestezi yardımıyla iğne biyopsisi şeklinde yapılabilir. Gerekli olduğu durumlarda genel anesteziyle ameliyatla da biyopsi örneği alınabilir. Biyopsi, kanser türünün kesin tanısının konulabilmesi için en garanti yöntemdir.

Baş Boyun Kanserlerinin Tedavisi Nasıldır?

Baş boyun kanserlerinin tedavisi kişiden kişiye ve kanserin türüne göre farklılık göstermektedir. Kanser tedavisinde amaç iyileşmeyi sağlamak ve azalan fonksiyonel özellikleri geri kazanmaktır. Baş boyun kanserlerinin tedavisinde cerrahi, kemoterapi ve radyoterapi yöntemleri kullanılmaktadır. Bazı durumlarda birden fazla tedavi yöntemi kullanılabilmektedir. Örnek olarak cerrahi sonrası tamamlayıcı radyoterapi uygulanması verilebilir. Bu yöntemlerin amacı iyileşmeyi sağlamak iken, bazen de uzak yayılımları önlemek ve yaşam süresini uzatmaktır. Baş boyun kanserleri birçok farklı sağlık disiplininin bir araya gelerek oluşturduğu bakımla tedavi edilir. Kişiye özel tedavi planı, tümörün histolojik yapısına, büyüklüğüne, yerine ve hastanın durumuna göre belirlenir. Ayrıca tedavi yönteminin seçiminde yaş, cinsiyet ve genel sağlık durumu da etkilidir.

Baş Boyun Kanserlerinin Tedavisinde Kullanılan Yöntemler Nelerdir?

Baş boyun kanserlerinde, kanser hücrelerinin yayılma durumuna göre tedavi yöntemi belirlenmektedir. Kişiye özel oluşturulan tedavi yönteminde sadece cerrahi, kemoterapi ya da radyoterapi yöntemlerinden birisi kullanılabilir. Bazı durumlarda ise ikili ya da üçlü olarak kombine tedavi yöntemleri kullanılmaktadır.

Cerrahi Tedavi

Cerrahi tedavi, vücuttaki kanserli doku ya da organın çıkarılması için kullanılan bir yöntemdir. Kanserin yayılma göstermediği durumlarda etkili olabilmektedir. Kanser hücrelerinde yayılma görülüyorsa bile cerrahi, diğer tedavi yöntemleriyle birlikte kullanılabilir. Cerrahi tedavi, çok sık kullanılan bir yöntemdir. 

Kemoterapi

Kemoterapi, kanser hücrelerinin yok edilmesi için kullanılan kimyasallara verilen isimdir. Kemoterapi, diğer tedavi yöntemlerine nazaran vücut geneline etkili olmaktadır. Kanser hücrelerinin yayılım gösterdiği durumlarda kemoterapi yöntemi kullanılabilir.

Radyoterapi

Radyoterapi, yani radyasyon tedavisi tek başına kullanılabileceği gibi kombine tedavi olarak da kullanılabilir. Özel cihazlarda üretilen radyasyon sayesinde kanser hücreleri yok edilmeye çalışılır. Baş boyun kanserlerinde radyoterapi kullanılarak kanseri tedavi etmek, yayılmayı önlemek veya geciktirmek ve ağrıyı azaltmak amaçlanır.

Baş boyun kanserinin tedavisinde ilk aşama kanserin evresini belirlemektir. Tümörler histolojik olarak dört başlık altında evrelendirilir. Evre 1 ve 2 de kanser hücreleri küçüktür ve bu evrelerde cerrahi tedaviyle iyileşme görülür. Kalan yayılımları önlemek için kemoterapi veya radyoterapi de ek olarak kullanılabilir. Evre 3 ve 4 de tümörlü hücreler çevre dokulara ve lenf düğümlerine yayılmış olabilir. Evre 3 ve 4 ileri derece yayılımı temsil etmektedir. Genellikle cerrahi ve radyoterapi, ya da ilave olarak kemoterapi ile kombine tedavi uygulanarak kanserin tedavi edilmesi amaçlanır.

Baş boyun kanserleri erken tanı ve tedavi edildiğinde önlenmesi ya da semptomların azaltılması mümkündür. Ses kısılması, öksürük ve yutma güçlüğü gibi baş boyun kanserlerinde yaygın olarak görülen semptomları yaşıyorsanız sağlık kuruluşlarına başvurarak uzman hekimlere danışabilir ve merak ettiğiniz soruları sorabilirsiniz.

Sağlık Merkezi
Anadolu Sağlık Merkezi

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi) , Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Bölüm Doktorları

Gebze

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Prof. Dr. Bülent Evren Erkul

Gebze Ataşehir

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Prof. Dr. Ziya Saltürk

Gebze Ataşehir

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Op. Dr. Ahmet Hamdi Önay

Gebze Ataşehir

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Terapist Kayra Göktaş

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Altan Kır

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Bülent Karagöz

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Hale Başak Çağlar

Gebze Ataşehir

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. İlker Tinay

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Necdet Üskent

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Şeref Kömürcü

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Yeşim Yıldırım

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Doç. Dr. Eda Tanrıkulu Şimşek

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Uzm. Dr. Mehmet Doğu Canoğlu

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Uzm. Dr. Rashad Rzazade

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Uzm. Dr. Sinan Karaaslan

Gebze

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Prof. Dr. Bülent Evren Erkul

Gebze Ataşehir

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Prof. Dr. Ziya Saltürk

Gebze Ataşehir

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Op. Dr. Ahmet Hamdi Önay

Gebze Ataşehir

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları

Terapist Kayra Göktaş

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Altan Kır

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Bülent Karagöz

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Hale Başak Çağlar

Gebze Ataşehir

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. İlker Tinay

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Necdet Üskent

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Şeref Kömürcü

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Prof. Dr. Yeşim Yıldırım

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Doç. Dr. Eda Tanrıkulu Şimşek

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Uzm. Dr. Mehmet Doğu Canoğlu

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Uzm. Dr. Rashad Rzazade

Gebze

Onkoloji Merkezi (Kanser Merkezi)

Uzm. Dr. Sinan Karaaslan

Tümünü göster

Önerilen Sağlık Yazıları

“Genetik kanser” mi, “kalıtsal kanser” mi?

“Genetik kanser” mi, “kalıtsal kanser” mi?

Kanserden korunmanın 13 yolu

Kanserden korunmanın 13 yolu

Pankreas Kanseri Nedir ve Tedavi Sürecindeki "Whipple Ameliyatı" Nasıl Uygulanır?

Pankreas Kanseri Nedir ve Tedavi Sürecindeki "Whipple Ameliyatı" Nasıl Uygulanır?

Cilt (Deri) Kanseri: Nedir, Belirtileri, Tanı ve Tedavisi

Cilt (Deri) Kanseri: Nedir, Belirtileri, Tanı ve Tedavisi

Mide Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavisi Nedir?

Mide Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavisi Nedir?

Pankreas Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Pankreas Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Rektum Kanseri Nedir? Rektum Kanseri Belirtileri Nelerdir?

Rektum Kanseri Nedir? Rektum Kanseri Belirtileri Nelerdir?

Ağız Kanseri: Nedir, Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

Ağız Kanseri: Nedir, Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

Dil Kanseri: Nedir, Belirtileri, Çeşitleri

Dil Kanseri: Nedir, Belirtileri, Çeşitleri

Farenks, Yutak Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavi Süreci

Farenks, Yutak Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavi Süreci

Nazofarenks Kanseri: Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Nazofarenks Kanseri: Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Karaciğer Kanseri

Karaciğer Kanseri

Safra Kesesi Kanseri Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Safra Kesesi Kanseri Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Kemik Kanseri: Nedir, Çeşitleri, Belirtileri, Tanı ve Tedavi

Kemik Kanseri: Nedir, Çeşitleri, Belirtileri, Tanı ve Tedavi

Yumuşak Doku Kanseri (Sarkom): Nedir, Belirtileri, Türleri ve Tedavisi

Yumuşak Doku Kanseri (Sarkom): Nedir, Belirtileri, Türleri ve Tedavisi

Mesane Kanseri Belirtileri, Tanı ve Tedavi Süreci

Mesane Kanseri Belirtileri, Tanı ve Tedavi Süreci

Prostat Kanseri Belirtileri Nelerdir? Evreleri ve Tedavisi

Prostat Kanseri Belirtileri Nelerdir? Evreleri ve Tedavisi

Testis Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Testis Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Rahim Ağzı Kanseri

Rahim Ağzı Kanseri

Vulva Kanseri: Nedir, Çeşitleri, Belirtileri, Tanı ve Tedavi

Vulva Kanseri: Nedir, Çeşitleri, Belirtileri, Tanı ve Tedavi

Rahim Ağzı (Serviks) Kanseri: Belirtileri, Çeşitleri ve Tedavisi

Rahim Ağzı (Serviks) Kanseri: Belirtileri, Çeşitleri ve Tedavisi

Kanser Nasıl Oluşur?

Kanser Nasıl Oluşur?

Ortopedik Onkoloji

Ortopedik Onkoloji

Lenf (Lenfoma) Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

Lenf (Lenfoma) Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

Lösemi (Kan kanseri): Nedir, Belirtileri, Tanı ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Lösemi (Kan kanseri): Nedir, Belirtileri, Tanı ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Akciğer Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Akciğer Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Palyatif Bakım: Nedir, Nasıl Alınır, Şartları Nelerdir?

Palyatif Bakım: Nedir, Nasıl Alınır, Şartları Nelerdir?

Likit Biyopsi Nedir? Likit Biyopsi Nasıl Yapılır?

Likit Biyopsi Nedir? Likit Biyopsi Nasıl Yapılır?

Gırtlak Kanseri Belirtileri Nelerdir, Nedenleri ve Tedavisi

Gırtlak Kanseri Belirtileri Nelerdir, Nedenleri ve Tedavisi

Deri Kanseri Türleri, Tanı ve Tedavi Süreçleri

Deri Kanseri Türleri, Tanı ve Tedavi Süreçleri

Kanser Nedir? Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Kanser Nedir? Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Yanlış tedavi nedeniyle kanser tüm vücuduna yayıldı

Yanlış tedavi nedeniyle kanser tüm vücuduna yayıldı

Kanser hakkında doğru bilinen yanlışlar

Kanser hakkında doğru bilinen yanlışlar

İmmünoterapi Nedir? İmmünoterapi Nasıl Uygulanır?

İmmünoterapi Nedir? İmmünoterapi Nasıl Uygulanır?

Yumurtalık (Over) Kanseri Nedir, Belirtileri ve Tedavisi

Yumurtalık (Over) Kanseri Nedir, Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemi

Böbrek Kanseri Belirtileri ve Tedavi Yöntemi

Kanser Ağrısı

Kanser Ağrısı

Kemik Tümörleri

Kemik Tümörleri

Kanser Tedavisi Nedir? Kanser Tedavisi Nasıl Yapılır?

Kanser Tedavisi Nedir? Kanser Tedavisi Nasıl Yapılır?

Tümünü göster